Biodiversiteit

• Ze zorgt voor kleine plekjes waar lieveheersbeestjes kunnen schuilen. Deze beestjes zoeken namelijk naar een veilige plek om te rusten in de winter. Gebouwen met kieren, spleten of kleine holtes, zoals onder raamkozijnen of in een spouwmuur, zijn daar perfect voor. Heb je die niet? Geen probleem! Hang een insectenhotel op een beschutte plek, uit de wind en regen.
  
• Ze plant gevarieerd. Een tuin met verschillende planten is een feestje voor lieveheersbeestjes. Kies vooral voor inheemse soorten: vaste planten, struiken en bomen. Zo is er heel het jaar iets te beleven voor de beestjes. De vrouwtjes leggen hun eitjes vaak aan de onderkant van bladeren, kleine geel-oranje kegeltjes. Laat ze vooral zitten als je ze ziet!
  
• Ze laat bladeren en takjes lekker liggen. Afgevallen bladeren en kleine takjes op de grond vinden lieveheersbeestjes heel fijn. Dit wordt ook wel de strooisellaag genoemd. Ze vinden hier voedsel en een warme plek om te overwinteren. Wil je een deel van je tuin netjes houden? Veeg de bladeren en takjes samen op een hoopje in een rustige hoek.
  
• Ze zegt nee tegen gif! Gebruik geen chemische bestrijdingsmiddelen, zoals onkruidverdelgers. Die zijn niet alleen slecht voor lieveheersbeestjes, maar ook voor veel andere beestjes die in jouw tuin of balkon leven. Zo blijft het een fijne plek voor alles wat kruipt, fladdert en bloeit!

• Ze laat stengels staan.
  In uitgebloeide holle stengels en tussen dode takjes en bladeren op de grond overwinteren eitjes en larven van wilde bijen. In het voorjaar komen de bijen uit en zorgen ze weer voor leven in de geveltuin én in de buurt.
• Ze laat het insectenhotel met rust.
  Daarin zitten eitjes en larven die de winter blijven zitten en wachten op de lente. Schoonmaken of prutsen kan ze beschadigen. Lieke spoelt alleen het dakje af met wat water, zonder schoonmaakmiddel.
• Ze maakt nog meer plek voor bijen.
  Door wat dood hout of een paar keien in de tuin te leggen maak je makkelijk een fijn bijenverblijf.
• Ze plant biologische bollen van vroegbloeiers.
  In de lente komt de hommelkoningin als eerste tevoorschijn, hongerig na haar winterslaap. Met krokussen, sneeuwklokjes en andere vroegbloeiers heeft ze meteen iets te eten. Zo vormt Liekes geveltuin een compleet hotel: overwinteren én ontbijten.
• Ze laat de natuur haar werk doen.
  De natuur redt zich prima als wij een beetje ruimte geven. Dode stengels, bladeren en takjes horen bij de kringloop van de natuur. Zo wordt haar geveltuin niet alleen groener, maar ook een thuis voor allemaal kleine buren.

• Hij laat wormen hun werk doen. Regenwormen en andere bodembeestjes maken de bodem luchtig en gezond. Daardoor kan regenwater beter wegzakken en groeien planten sterker.
• Hij kiest voor planten die de bodem voeden. Planten leveren organisch materiaal dat door wormen wordt omgezet in compost. Zo blijft de bodem vruchtbaar en vol leven.
• Hij fleurt de buurt op. Met bodembedekkers, kruiden en bloemen geef je kleur aan de boomspiegel. Zo ziet de straat er levendig uit én krijgt het bodemleven meer schuilplekken.
• Hij checkt de regels van de gemeente. Wist je dat je een boomspiegel gewoon mag beplanten? Er zijn wel een paar do’s en don’ts. Deze vind je op de pagina Boomspiegel beplanten. Kijk die even na voordat je gaat planten. Zo weet je zeker dat je het goed doet voor de boom én de buurt.
• Hij vraagt zijn buren om mee te doen. Samen een stukje groen aanleggen of onderhouden is leuker én makkelijker. Bovendien voelt de hele straat zich verantwoordelijk voor het groen.
• Hij veegt gevallen bladeren in de boomspiegel. Herfstbladeren zijn geen rommel maar een cadeautje voor de bodem. Door ze in de boomspiegel te vegen, krijgen bodembeestjes voedsel en een veilige plek.

• Sabina zet zo min mogelijk lampen in haar tuin.Zo voorkomt ze lichtvervuiling. Is licht in de tuin echt nodig, gebruik dan verlichting die alleen aan gaat als het nodig is.
• Sabina vermindert het licht van haar lampen zo veel mogelijk. Ook laat ze de lampen alleen naar beneden schijnen. Zo schijnt er geen licht naar opzij en naar boven. Want dat is storend voor verschillende dieren.
• Sabina plaatst verlichting zo laag mogelijk bij de grond.
• Sabina laat geen licht schijnen op gevels van gebouwen, waterlopen en groen.

• Caroline zorgt voor een tuin met zo min mogelijk tegels. Vervang het liefst (een aantal) tegels door groen. Dit is beter voor het bodemleven én voor de waterafvoer.
• Caroline zorgt voor bodembedekkende planten. Zo blijft de grond vochtig en zijn er meer schuilplekken voor dieren.
• Ze spit de grond in de tuin niet om.In de bovenste laag van de grond leven veel kleine waardevolle diertjes. U verstoort die diertjes als u de tuin omspit. Het kan lang duren voor het evenwicht weer terug is. Schimmels kunnen samen met plantenwortels een enorm ondergronds netwerk vormen. Deze netwerken zijn erg belangrijk voor een gezond bodemleven. En dit gezonde bodemleven zorgt er weer voor dat uw planten goed kunnen groeien. 
• Caroline loopt niet over goede tuingrond. Vooral niet bij nat weer. Dat drukt namelijk de grond sneller in elkaar. Daardoor kan bodemleven zich minder goed ontwikkelen.
• Caroline zorgt voor een tuin met goede strooisellaag.Dit doet ze door bladeren en takjes van inheemse struiken en bomen te laten liggen op het gras of tussen planten. Bodemleven, zoals bacteriën, schimmels en kleine dieren, breken de bladeren en takjes af. Andere soorten, zoals regenwormen, brengen de vrijgekomen voedingsstoffen dieper de grond in.

• Eefje plant in het najaar al biologische bloembollen. Hierdoor hebben bijen en andere insecten in het voorjaar voedsel: de bloemen geven dan nectar en stuifmeel.
• Haar tuin is eigenlijk altijd winterklaar. In een nette, opgeruimde tuin vinden veel dieren geen overwinteringsplek. Doe ook eens niks voor de biodiversiteit! 
• Eefje laat een rommelhoekje ontstaan.Ze laat snoeihout, takken en ander groen liggen in een hoekje van haar tuin. In de winter verteert het groen. Daarbij komt warmte vrij. Deze warmte en de beschutting van het hout maken het een ideale schuilplek voor sommige dieren. Voor andere dieren vormt het een goede plek om in de winter naar voedsel te zoeken.
• Eefje laat stengels van uitgebloeide en dode planten staan. Insecten kunnen in en tussen deze stengels overwinteren. Ook zijn er op de stengels vaak eitjes, larven en cocons van insecten, die pas in het voorjaar uitkomen. Vogels eten de zaden van de dode planten.
• Eefje laat bessen en vruchten aan bomen en struiken zitten. Of laat ze op de grond liggen als voedsel voor vogels en insecten.
• Eefje maakt haar nestkastje schoon nadat er geen vogels meer in broeden. Doe dit voordat het ’s nachts koud wordt. In koude nachten gebruiken vogels ook graag een nestkast. Vaak is de beste tijd om het nestkastje schoon te maken in oktober en november. Haal de oude nestjes uit de kast en boen met water, nooit met sop. Als u nog geen nestkastje hebt, dan zijn oktober of november de ideale maanden om er één op te hangen.

Op vier plekken in Rotterdam hangen Luistervinken. Luistervinken zijn apparaatjes die door middel van kunstmatige intelligentie (AI) vogelgeluiden herkennen. De Luistervink laat zien welke vogels leven in Rotterdam. De Luistervinken hangen in het Museumpark (bij het Natuurhistorisch Museum), bij de stadsboerderijen De Molenwei (Zuiderpark) en de Oedenstee (Hoogvliet) en bij de Heemtuin in het Kralingse Bos.

Wat doet een Luistervink?

Vaak hoort u vogels eerder dan dat u ze ziet. Met de Luistervink kunt u live 'zien' welke vogels op dat moment op die plek zingen, fluiten en kwetteren. Ook kunt u zien hoe vaak het geluid van een bepaalde vogelsoort gehoord is, per dag, maand en in de tijd dat De Luistervink er hangt.

Slim apparaatje

De kunstmatige intelligentie in De Luistervink is inmiddels zo slim dat vogels heel goed worden herkend. En de AI leert elke dag bij. Alleen maakt 'ie soms toch een foutje. Dan ziet onze Luistervink een geluid van de skatebaan aan voor een bosuil of een schaterlach voor een halsbandparkiet of groene specht.

Bewustwording en educatie

De Luistervink krijgt een plekje in de tentoonstelling over stadsnatuur in het Natuurhistorisch Museum. En Natuurstad, dat natuurlessen en milieu-lessen verzorgt op scholen, kinderboerderijen en educatieve tuinen, denkt na hoe zij de Luistervink kunnen opnemen in hun programma.

Kijk voor meer informatie op Luistervink.nl. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad..

De gemeente wil de biodiversiteit in de stad beschermen en sterker maken. Hoe zij dit doet heeft het gemeentebestuur beschreven in het Biodiversiteitskader. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad. en de Uitvoeringsagenda Biodiversiteit. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad.. 

Ecologen, stedenbouwers, landschapsarchitecten en groenbeheerders kunnen in hun werk meehelpen.Maar hoe? Daarvoor heeft de gemeente de Toolbox Natuurinclusief Rotterdam ontwikkeld. Een praktisch hulpmiddel met kennis, inspiratie en concrete ‘gereedschappen’ om de biodiversiteit in de stad te versterken. Kijk bijvoorbeeld door de ogen van verschillende soorten dieren en ontdek wat u kunt doen om hun leefomgeving te verbeteren.

Ook u kunt direct aan de slag met de Toolbox Natuurinclusief Rotterdam. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad.. 

U kunt helpen de natuur te meten. Ziet u tijdens een wandeling of als u de hond uitlaat bijzondere bloemen of plantjes? Of vogels, vlinders, kikkers, hagedissen en andere dieren in het park naast uw huis of in een Rotterdams natuurgebied? Geef door wat u in de natuur ziet. Uw informatie is heel belangrijk voor ons. Het helpt ons beter te begrijpen hoe de natuur in de stad leeft en beweegt. En dat helpt ons om de natuur beter te beschermen.

Hier kunt u uw waarnemingen doorgeven: Waarnemingen stadsnatuur. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad..