LIFE@Urban Roofs
Gepubliceerd op: 28-02-2018
Geprint op: 25-04-2019
https://www.rotterdam.nl/wonen-leven/urban-roofs/
Spring naar het artikel
Foto: Vestia

Rotterdam staat de komende decennia voor verschillende uitdagingen om de stad leefbaar en veerkrachtig te houden. Maar de ruimte in de stad is beperkt.

Met bijna 15 vierkante kilometer aan plat dak is er veel potentie om de stad tot een hoger niveau te tillen. Letterlijk. Het LIFE@Urban Roofs project zorgt daarvoor.

Introductie

Voor het project 'LIFE@Urban Roofs' kregen Rotterdam en haar partners een subsidie. Hiermee kan ze drie locaties onder handen nemen: de Peperklip, de Robert Fruinstraat en De Heuvel. Hier wordt de komende vijf jaar onderhoud uitgevoerd aan hun dak en de buitenruimte. Een goed moment om te kijken naar de mogelijkheden voor nieuwe functies op het dak.

Voorbeelden van wat er gebeurt:

  • er worden maatregelen getroffen die regenwater tijdelijk opvangen om het riool te ontlasten
  • daken worden vergroend, krijgen lokale energieopwekking en waar mogelijk een sociale functie.

LIFE is een Europees subsidieprogramma ter ondersteuning van milieu-, natuurbehoud- en klimaatactieprojecten in de hele EU. Sinds 1992 heeft LIFE meer dan 4.500 projecten medegefinancierd.

Nieuws

Van 31 mei tot en met 2 juni 2019 wordt voor de vijfde keer het festival de Rotterdamse Dakendagen georganiseerd. Dan kan je het dak weer op! Dus reserveer dit (Hemelvaarts-)weekend alvast in je agenda.

De eerste dag, vrijdag 31 mei is traditioneel de kennisdag voor professionals, met lezingen, netwerkgelegenheid en verrassende events. Zaterdag en zondag kunnen Rotterdammers ervaren hoeveel mooie toepassingen er op daken in de stad te vinden zijn, de eindeloze mogelijkheden die multifunctionele daken bieden en inspiratie opdoen voor hun eigen dak. Gebouw de Heuvel (bij de Laurenskerk) en het voormalig gemeentearchief in de Robert Fruinstraat, beide onderdeel van het LIFE@UrbanRoof programma, doen dit jaar mee. De gemeentelijke informatiemarkt is dit jaar te vinden op het dak van de Doelen.

Toekomstigbestendige stad

Daken dragen bij aan een gezonde, levendige, aantrekkelijke en toekomstbestendige stad. Het festival de Rotterdamse Dakendagen wil het gebruik van daken stimuleren. Of het nou groene daken zijn, daken met zonnepanelen, waterberging of ontmoetingsruimte. De mogelijkheden zijn eindeloos, de kansen groot.

Meer informatie

Het programma staat vanaf 1 mei op www.rotterdamsedakendagen.nl. Dan start ook de kaartverkoop. De informatiemarkt bij de Doelen en de bijeenkomst in de Robert Fruinstraat zijn gratis toegankelijk.

Hans van Cooten van Mostert De Winter weet er alles van. Zijn bedrijf heeft het ontwerp gemaakt voor een uniek multifunctioneel dak op Robert Fruinstraat 26-32, in de buurt beter bekend als ‘Thuis in West’.

Ook de uitvoering neemt hij voor zijn rekening. De Rotterdamsche Vastgoed Maatschappij/Trivestor Groep is opdrachtgever van dit project. Dit is een van de Rotterdamse multifunctionele daken die mogelijk worden gemaakt dankzij een bijdrage van het Europese programma Life@UrbanRoofs.

Kansen

Hans van Cooten: ‘Vroeger waren we specialist in het aanleggen van tuinen. Dat is in de afgelopen jaren drastisch veranderd. Tegenwoordig is er van alles mogelijk op daken en aan gevels: mooi groen, een waterberging, zonnepanelen, ruimte voor sociale ontmoeting. Die verandering biedt prachtige kansen en daar zijn we op ingesprongen. Nu hebben we kennis van groen én de technische mogelijkheden op dak en gevel. In Rotterdam zijn we bijvoorbeeld betrokken geweest bij de daktuin op het Erasmus Medisch Centrum.’

Levend gebouw

In de Robert Fruinstraat realiseren we nu op nummer 26-32 een bijzonder dak. Het is een ‘levend gebouw’, een prachtige uitdaging. In het ontwerp maken we volop gebruik van alle mogelijkheden die er nu zijn: blauw, groen, geel en rood. In dakenland hanteren we die kleuren. Wat dat concreet betekent? We realiseren 221 m2 meter daktuin, groene gevels en een groen hekwerk. Er wordt straks 3785 kWh per jaar aan duurzame energie opgewekt en er is 32 m2 ruimte voor sociale ontmoeting. Daarnaast komt er in de kelder van het gebouw een waterberging en regenwater buffering voor 12.100 liter water. Al deze voorzieningen dragen bij aan een klimaatbestendige stad, een groene buurt en een leefbare straat. Want we krijgen komende jaren te maken met periodes van extreme droogte en hevige regenval. De Robert Fruinstraat wordt nu ontwikkeld tot klimaatbestendige stadsstraat van de toekomst. Daar vonden Mostert De Winter en de Rotterdamsche Vastgoed Maatschappij elkaar.’

Samenwerking

Het ontwerp van Mosterd De Winter
Foto: Mosterd de Winter

De Rotterdamsche Vastgoed Maatschappij (DRVM) heeft bewust gekozen om dit project met andere partijen samen tot stand te brengen. Partner Juriaan van Woerkom: ‘De samenwerking met Vestia, gebouw Stichting De Heuvel, Stichting Arosa en de gemeente Rotterdam in het programma LIFE@UrbanRoofs is voor ons een belangrijke motivatie om aan dit project te beginnen. Dankzij de financiering vanuit dit programma kun je een beter resultaat neerzetten. Gezamenlijk laten we andere partijen in Rotterdam zien wat er allemaal mogelijk is en willen we hen enthousiasmeren mee te doen. Rotterdam heeft een hoge ambitie als het gaat om vergroening, klimaatadaptatie en verduurzaming. Daar werken we graag aan mee.’

Op vrijdag 8 juni 2018 vond de eerste audit plaats namens de EC. NEEMO kwam langs in Rotterdam en sprak met de partners over administratie en voorwaarden, kreeg inzicht in de stand van zaken en ging door de boeken. De dag werd afgesloten met een fietstocht langs de voorbeeldprojecten.
 

Op vrijdag 25 mei 2018 leverden Arcadis Nederland BV en CE Delft de Maatschappelijke Kosten Baten Analyse (MKBA) op. Hiermee is de eerste mijlpaal van het LIFE@Urban Roofs project bereikt. De MKBA op gebouwniveau helpt gebouweigenaren met het inventariseren van zowel kosten als (maatschappelijke) baten van multifunctioneel dakgebruik. Per type gebouweigenaar (private investeerder, overheid, woningcorporatie en stichting) kan een afweging gemaakt worden naar verschillende dakfuncties. Hierbij worden steeds de kosten en de maatschappelijke baten afgewogen. Een breed scala aan baten is in het instrument meegenomen. De waarde is is gebaseerd op inmiddels algemeen geaccepteerde literatuur. Het gaat om zowel een rapport als een excel werkblad. Iedereen kan hiermee zelf aan de slag. Een erg nuttig instrument dus. Gebouweigenaren kunnen ze zelf onderzoeken welke vorm van multifunctioneel dakgebruik het meest oplevert!

Pilots

Het belangrijkste doel van het LIFE@Urban Roofsproject is privépartijen inzicht geven in de voordelen van multifunctionele daken. Uiteindelijk komt er zo meer informatie beschikbaar om investeringen in klimaatadaptatie te stimuleren. Hiervoor worden nieuwe samenwerkingsvormen en investeringsmodellen onderzocht en daadwerkelijk gerealiseerd.

Ook komt er een experimentendak om innovaties op het gebied van multifunctionaliteit te testen. Leveranciers kunnen het dak gebruiken voor onderzoeken en demonstraties. Daarnaast stimuleert een ontwerpwedstrijd gebouwbezitters en ontwerpers een plan te ontwikkelen. En vervolgens daadwerkelijk een multifunctioneel dak aan te leggen. Het LIFE-project loopt tot eind 2022.

Multifunctionele daken

De gemeente Rotterdam is al jaren een voorloper op het gebied van groene daken. Op dit moment ligt er zeker 270.000 vierkante meter groene daken in Rotterdam. Daarnaast zijn er naar schatting inmiddels 75.000 vierkante meter aan zonnepanelen op daken geïnstalleerd. Maar er vindt nu langzaam een verschuiving plaats van groene daken naar multifunctionele daken.

Door verschillende functies op een dak te combineren ontstaan, voor onder andere ondernemers, meer kansen een gunstig verdienmodel te ontwikkelen. Ook kan het voor burgers van toegevoegde waarde zijn voor de leefbaarheid van hun directe omgeving.

We onderscheiden vier kleuren:

  • Groene daken zorgen voor vergroening en biodiversiteit in de stad
  • Blauwe daken bergen water en zorgen voor vertraagde afvoer
  • Gele daken wekken duurzame energie op
  • Rode daken herbergen sociale functies tegen ruimtegebrek en zorgen voor sociale cohesie

Elke kleur vertegenwoordigt een zekere waarde en door combinaties van kleuren wordt een duidelijke meerwaarde gecreëerd. Kijk voor meer informatie op multifunctioneledaken.nl.

Samenwerking

Innoveren kunnen we niet alleen. Op de drie verschillende locaties werkt de gemeente samen met de Rotterdamse partners

  • Vestia
  • Stichting Arosa
  • De Rotterdamsche Vastgoed Maatschappij
  • Stichting Gebouw De Heuvel
  • Trivestor Beleggingen
  • en de stad Vejle in Denemarken.

De gemeente deed mede namens deze partijen de subsidieaanvraag. Mede dankzij dit LIFE-project wordt Rotterdam nu weer een stukje klimaatbestendiger. De initiatieven leveren een directe bijdrage aan de doelstellingen van bestaande programma’s om de stad te verduurzamen. Zoals: Resilient Rotterdam en Water Sensitive Rotterdam.

Resultaten

De Maatschappelijke Kosten Baten Analyse (MKBA) van Arcadis Nederland BV en CE Delft is in het voorjaar 2018 opgeleverd:

Meer informatie

Heeft u een vraag over duurzaamheid in Rotterdam? Over uw huis, een bedrijfspand of uw omgeving, of wilt u zelf een duurzaam initiatief starten? Dan kunt u terecht bij Informatiepunt Duurzaam Rotterdam. U krijgt hier advies over verschillende duurzaamheidsvragen: info.duurzaam@rotterdam.nl of bel 14010.