Rotterdam loopt
Gepubliceerd op: 17-09-2019
Geprint op: 18-11-2019
https://www.rotterdam.nl/vrije-tijd/lopen/
Spring naar het artikel
Foto: Peter Schmidt

Rotterdam Loopt! werkt aan een aantrekkelijke en gezonde stad voor de voetganger: in straten, parken, pleinen en gebouwen. Zodat meer Rotterdammers én bezoekers meer gaan lopen.

Rotterdam is in trek. De stad groeit. In 2035 zijn er 65.000 meer Rotterdammers dan vandaag. Dit  betekent dat het steeds drukker wordt op straat en in het verkeer. Gezien deze ontwikkeling staan we voor de uitdaging om de stad gezond, aantrekkelijk en economisch sterk te houden. De gemeente werkt daarom aan meer ruimte voor de voetganger en fietser.

Walk21

Rotterdam was van 7 tot 10 oktober 2019 gaststad van het internationale voetgangerscongres Walk21. We kijken terug op een heel geslaagd congres! Er is veel geleerd van andere steden en volop inspiratie opgedaan. Ook lieten we deelnemers aan het congres zien op welke manier we in Rotterdam al volop aan de slag zijn om meer Rotterdammers en bezoekers meer te laten lopen. Wethouder Judith Bokhove heeft aangekondigd dat Rotterdam hier mee verder gaat en een visie en aanpak gaat maken voor een voetgangersvriendelijke stad.

Waarom is lopen goed voor u?

Naast je hoofd leegmaken, een frisse neus halen en je benen strekken, heeft een dagelijkse wandeling nog veel meer voordelen. En zo’n wandeling hoeft slechts een kwartiertje te duren om effect te hebben!

  • Het zorgt voor meer inspiratie en creativiteit
    Wandelen werkt ontspannend en of u nu op zoek bent naar een oplossing of wat inspiratie: na een korte wandeling in de buitenlucht zit u weer vol ideeën en creativiteit. Uit een Amerikaanse studie bleek dat de werknemers die een wandeling hadden gemaakt een stuk creatiever waren dan de zittende werknemers
  • Goed voor de spijsvertering
    Wanneer uw spijsvertering in de war is, kun u last hebben van een opgeblazen gevoel, obstipatie of constipatie. Niet alleen goede eetgewoonten en voldoende vocht kunnen uw spijsvertering verbeteren, maar ook iedere dag even wandelen. Volgens een Japans onderzoek is het vooral slim om na het eten even te gaan lopen om alles goed te laten zakken.
  • Beter humeur
    Wandelen is niet alleen gezond, maar kan ook uw humeur een enorme boost geven. Vooral mensen van middelbare leeftijd hebben baat bij een wandeling iedere dag.
  • Risico op chronische ziekten verminderen
    Lopen verlaagt uw bloedsuikerspiegel en het algehele risico op diabetes. Bovendien verlaagt regelmatig wandelen de bloeddruk, waardoor het risico op een beroerte of hart- en vaatziekten flink daalt.

Dus u mag uzelf best een schouderklopje geven wanneer u iedere dag genoeg beweegt.

Recreatie

Ackerdijkse plassen
Foto: gemeente Rotterdam

In en rond Rotterdam bevinden zich bijzondere groene gebieden. Vaak maar op een steenworp afstand van de drukte van de stad. Trek er eens op uit en ontdek wat de stad en de regio te bieden hebben!

Erop uit

Mensen wandelen en fietsen over een dijk langs een molen.
Foto: gemeente Rotterdam

In en rond Rotterdam kunt u heerlijk wandelen, fietsen, hardlopen, varen, skaten en skeeleren. Met de wandelnetwerken stippelt u zelf uw wandelroute uit. In veel gebieden zijn ook routes uitgezet. Gebruik gratis deze routes en geniet van de buitenlucht.

Lekker fit! in de wijk

Levensgrote knuffelgroenten als mascottes van Lekker Fit!
Foto: gemeente Rotterdam

De gemeente Rotterdam wil dat alle kinderen en jongeren in Rotterdam de kans hebben gezond op te groeien. Daarom is er het programma Lekker Fit! in de wijk.

Verkeersveiligheid

Mensen steken de Coolsingel over.
Foto: gemeente Rotterdam

Verkeersveiligheid is een zaak van en voor de hele stad. Dus ook het verbeteren ervan. Daarom investeert de gemeente daar de komende jaren flink in.

Als lopen niet (meer) zo makkelijk gaat
 

Even wandelen naar de supermarkt of dokter. Voor veel ouderen is dat vaak niet vanzelfsprekend. Bijvoorbeeld door obstakels als loszittende tegels of een uitstekende boomwortel. Rotterdam brengt daarom looproutes in kaart en haalt obstakels weg, zodat ouderen veilig en zelfstandig naar buiten kunnen. In Overschie zijn de eerste looproutes vrijgemaakt. De looproutes worden over héél Rotterdam uitgebreid.
Steeds meer ouderen wonen langer zelfstandig thuis. De woonomgeving is daarbij heel belangrijk, die moet toegankelijk en veilig zijn. De afgelopen maanden zijn daarom de looproutes in kaart gebracht tussen ouderenlocaties naar ov-punt, naar winkelgebied, eerstelijnshulp (dokter, fysiotherapeut), openbare gebouwen (bibliotheek, Vraagwijzer, enzovoort), speel- en ontmoetingsplekken.

Proef in Overschie

Met een proef in Overschie onderzocht een groep ouderen en mensen met niet aangeboren hersenletsel samen met de gemeente, ouderencoach en wijkverpleegkundige twee routes in praktijk. Deze routes leverden een lijst van opmerkingen op. Van scheefliggende tegels, opdrukkende wortels, scheefstaande bankjes tot te brede voegen tussen de tegels. Een deel van de opmerkingen is snel opgelost, aan anderen wordt nog gewerkt en een enkele is niet (direct) op te lossen. Bovendien levert deze praktijkronde veel informatie die gebruikt kan worden bij het beheer en onderhoud van de voetpaden. De ambitie is een basiskwaliteitsniveau voor alle Rotterdamse voetpaden.

De werkwijze van deze pilot wordt ook in andere delen van Rotterdam ingezet in samenwerking met betrokken partijen en ouderen. Zo zorgen we met elkaar voor een veilige en toegankelijke stad.

Hoe ziet de wereld eruit door de ogen van mensen met een lichamelijke handicap?

Interviews

‘We moeten als loper naar de stad kijken’

José Besselink
Foto: gemeente Rotterdam

José Besselink, planoloog bij gemeente Rotterdam: ‘‘Er wordt heel wat afgelopen in een grote stad als Rotterdam. Daarom is het ontzettend belangrijk dat we ook hier rekening houden met die duizenden voetgangers. De stad groeit en ruimte wordt schaars. Te vaak zijn voetgangers nog een sluitpost bij de plannen voor de inrichting.'

Er wordt heel wat afgelopen in een grote stad als Rotterdam. Daarom is het ontzettend belangrijk dat we ook hier rekening houden met die duizenden voetgangers. De stad groeit en ruimte wordt schaars. Te vaak zijn voetgangers nog een sluitpost bij de plannen voor de inrichting.

Voetgangerscongres

'In 2017 organiseerden we in Rotterdam het eerste nationale voetgangerscongres, met collega’s uit andere steden, kennisinstellingen en organisaties als wandelnet. Heel zinvol en leerzaam. En een mooie oefening, want afgelopen oktober waren we gaststad van het internationale congres Walk 21. Ruim 600 bezoekers uit 60 landen deelden hun kennis, ervaringen, tips en opgaven rondom lopen. Ook konden we als stad onze goede voorbeelden laten zien tijdens de ‘walkshops’. Het organiseren van dit congres heeft ervoor gezorgd dat het onderwerp nu hoog op de agenda bij de gemeente staat. Want we zijn goed bezig, maar er is nog veel meer nodig.

We hebben een analyse gemaakt van alle projecten in Rotterdam op het gebied van wandelen. Vanuit Stadsontwikkeling, maar ook vanuit Maatschappelijke Ontwikkeling en Stadsbeheer. De samenhang tussen de clusters is belangrijk; het gaat niet alleen om de inrichting van de stad, maar ook om de sociale kant van lopen, om sport en gezondheid.'

Loopstad

'Eerst werkten we met twee collega’s aan dit onderwerp, inmiddels is er een volledig team. De bedoeling is dat we alle input uit het congres verwerken in een programma; ‘Rotterdam loopt’.

Als we van Rotterdam een echte loopstad willen maken, moeten we als loper naar de stad kijken: hoe breed zijn de stoepen, hoe zit het met de oversteekmogelijkheden, waar is het fijn om te lopen en waar zijn meer leuke pleinen en bankjes nodig.
Hoe we collega’s zover krijgen om meer te lopen? Door vooral alle positieve effecten te benadrukken. Ga eens met een collega wandelen in plaats van te overleggen aan een tafel. Het is goed voor je lichaam én je brein; lopen frist je hoofd op en brengt je op nieuwe ideeën. Ik was altijd meer een fietser, maar ben door dit werk gaan inzien hoe goed lopen is voor je gezondheid. Ik ga nu ook altijd een blokje om in mijn pauze.’

Eerdere interviews

Bewegen is goed voor u. Wandelen heeft een positief effect op veel klachten, denk aan diabetes, burn-out, angststoornissen en depressie maar ook aan artrose en allerlei gewrichtsklachten. Huisarts Matthijs van der Poel uit Rotterdam zegt het zo: 'We schrijven mensen vaak een pil voor, terwijl wandelen net zo goed of beter is tegen hun kwaal. Slechts een op de vijf mensen haalt de norm van een halfuur per dag matig intensief bewegen. Daarom geef ik het goede voorbeeld en ga ik twee keer per week om 11.30 een half uur wandelen met een groep patiënten die dit wil. Als het kan lopen ook de praktijkverpleegkundige en de praktijkmanager mee. Patiënten vinden het heerlijk, sommigen zien er de hele week naar uit. Het lopen is fysiek fijn en bovendien goed voor de sociale contacten.'

Meer dan alleen lopen

De patiënten beamen inderdaad dat ze genieten van de wandeling en niet alleen van het lopen. Ondanks dat het een druilerige dag in mei is, lopen er acht patiënten mee, maar het zijn er ook wel eens achttien of negentien. De reden waarom zij meelopen is verschillend maar het woord 'gezellig' is vaak te horen. Andere opmerkingen zijn: 'Het is heerlijk om op deze manier even mijn hoofd helemaal leeg te maken. Vaak loop je van A naar B, heel doelgericht en nu gaat het alleen maar om de wandeling.' 'Het is meer dan alleen lopen je leert ook echt mensen kennen.' Ook wordt benadrukt dat ieder op zijn eigen tempo kan lopen. Het is geen competitie. Voor een van de patiënten die eigenlijk wel vaker wil lopen dan twee keer per week maar dat niet alleen durft, heeft Van der Poel een beweegmaatje (van Avant Sanare) gevonden.

Goed voorbeeld

'Gelukkig ben ik niet de enige die het looprecept uitschrijft', zegt van der Poel. 'Tientallen huisartsenpraktijken in Rotterdam zijn ons voorbeeld inmiddels al gevolgd. Van specialisten en collega-huisartsen krijg ik heel veel positieve reacties. De jongste generatie huisartsen in opleiding brengt het belang van bewegen op eigen initiatief in op de opleiding. Kortom: de tijd is er rijp voor. En dat is logisch, want lopen is gezond voor iedereen!'

‘Hardlopen heeft mijn leven veranderd. Ruim tien jaar geleden zag mijn leven er namelijk heel anders uit. Ik kreeg steeds ernstiger uitvalsverschijnselen en er waren dagen dat ik amper van de bank naar de keuken kon. Artsen konden niks vinden en zeiden dat ik er maar mee moest leren leven. Ik was net 20.

Ik zocht verder en gelukkig kon een Rotterdamse chiropractor me wel helpen. Soms reisde ik wel driemaal per week voor een behandeling van mijn toenmalige woonplaats Eindhoven naar Rotterdam. Langzaam kon ik mijn gewone leven weer oppakken en kwam ook het verlangen om te sporten terug.'

Hardlopen

'Na een stukgelopen relatie beet ik me vast in een doel: 5 kilometer hardlopen bij de marathon van Eindhoven. Ik startte vanaf nul. Soms dacht ik: ga ik dit wel volhouden? Maar ik kreeg er steeds meer plezier in. Die 5 kilometer in Eindhoven smaakte naar meer!  Dat is zes jaar geleden. Nu loop ik met mijn huidige vriend wedstrijden in binnen- en buitenland. Niet om te winnen, maar voor het plezier om te lopen op mooie, onbekende plekken.

Tegen collega’s zou ik willen zeggen; zet die eerste stap. Voor het gevoel dat lopen je kan geven: dat je in jezelf kunt keren en tegelijk kunt genieten van alles dat er om je heen gebeurt. Maar het komt niet vanzelf. De eerste stappen zijn het moeilijkst. Maar als je daar eenmaal overheen bent, wordt het alleen maar fijner.

Loopstad

'Ik vind Rotterdam een echte loopstad. Onze marathon is in het hele land geliefd. Ook zijn er veel loopgroepen actief. En we hebben volop plekken waar het fijn lopen is. Zoals langs de Rotte en in het Kralingse Bos. Wat ook heerlijk is: een rondje bruggen. De gemeente heeft er een prachtige looproute aangelegd, een ideaal pad langs de Maas met schitterend uitzicht op de skyline.’

‘Lopen is voor mij van levensbelang, letterlijk. In 2001 ben ik aangereden door een auto. Eerst merkte ik niet veel maar twee dagen later kon ik nauwelijks meer lopen en alles deed pijn. Ik ging van het ene ziekenhuis naar het andere. Steeds zeiden de artsen: u heeft geen hernia. Maar de pijn bleef. Dus wat was het dan wel? Uiteindelijk bleek uit een MRI-scan dat er een wervel was verschoven. De arts vertelde me dat ik kon kiezen tussen een riskante operatie met gevaar op restschade, of lopen, lopen en nog eens lopen. Volgens hem waren de kansen op herstel bij beide opties ongeveer gelijk. Je snapt: ik koos voor lopen.'

Hel

'In het begin was het hel. Na tien meter lopen was de pijn al bijna ondragelijk. Maar ik oefende vier keer per dag en kon steeds een stukje verder. Na een maand merkte ik verbetering. Ik ging door met lopen; steeds een stukje verder, in weer en wind. Ik kreeg er zelfs plezier in.'

Ga lekker lopen

'We zijn al heel wat jaren verder maar lopen doe ik nog steeds. Gemiddeld zo’n 10 kilometer per week. Ik stap stevig door want bij slenteren verergert juist de pijn. Mijn vrouw moet bijna rennen om me bij te houden. Je kunt wel zeggen dat lopen mijn leven heeft gered. Een operatie was waarschijnlijk te heftig geweest, ook met het oog op mijn hartklachten.

Anderen zou ik willen adviseren: pak toch niet steeds de auto maar ga lekker lopen. Dat is goed voor alles. Als je veel loopt ben je ook weerbaarder en vang je makkelijker klappen op. De omslag naar lopen moet natuurlijk van de mensen zelf komen maar de gemeente moet het wel faciliteren. Met voetpaden maar ook met meer bomen voor schonere lucht bijvoorbeeld.’

Bart Christiaens, fietscoördinator bij de afdeling Mobiliteit van de gemeente: ‘Door mijn werk ben ik veel met fietsen bezig. Privé fiets ik veel, maar eigenlijk loop ik net zo graag. Ik heb allerlei vaste rondjes, afhankelijk van hoeveel tijd ik heb. Ik woon in Breda en daar loop ik iedere week zeker een paar keer. Een rondje door de polder of een rondje door de stad. Lopend naar de kroeg of naar een afspraak. Ik stap flink door. Niet zozeer voor mijn lichamelijk conditie maar meer voor mijn geestelijke gezondheid. Want door lopen kom ik tot rust en maak ik mijn hoofd leeg. In de vakantie ga ik graag de bergen in, ook om te lopen. Ik heb wel een auto maar die gebruik ik niet veel. Ik leen hem vaker uit dan dat ik er zelf in rijd. Ik loop gewoon graag.'

Relaxter

'Ik werk in De Rotterdam en soms loop ik naar Centraal Station in plaats van dat ik met de metro ga. Na een dag werken is het lekker om zo je hoofd leeg te maken en tot rust te komen. Tijdens de lunchpauze loop ik ook graag een rondje, alleen of met collega’s. In de stad heeft iedereen altijd haast. Ik neem de tijd om ergens te komen, sta niet in de file en hoef geen parkeerplaats te zoeken. Lopend kom ik veel relaxter aan dan de mensen die met de auto komen.'

Loopstad

'Ik vind Rotterdam al een fijne loopstad. Er zijn veel plekken waar je lekker en rustig kunt lopen. Vooral rond het station, Binnenrotte, Westersingel is het leuk en afwisselend. Maar meer mooie, groene plekken om te lopen en waar iets te zien is zijn natuurlijk welkom. Wat mij betreft maakt de auto steeds meer plaats voor wandel- en fietspaden in het groen.’

‘Wat wandelen mij brengt? Het korte antwoord is: wandelen brengt mij energie. Voor mij privé, maar ook in mijn werk en voor de mensen met wie ik werk. Wandelen is vast onderdeel van mijn coaching. Tijdens een wandeling met een cliënt gebruik ik de natuur vaak als metafoor. Iemand die veel piekert, kan zichzelf misschien herkennen in een boom met veel takken die helemaal in elkaar gegroeid zijn. Wie met dat beeld iets kan, vraag ik na te denken over welke takken gesnoeid kunnen worden. Wat wil je bewaren, wat wil je achterlaten?  Direct praten over de moeilijkheden waarmee je worstelt, is niet zo makkelijk. In onze wandelsessies probeer ik het concreter te maken met wat we in het bos tegenkomen. Dat kan een boom zijn, een grote tak dwars over het pad of een dier dat wegspringt. Concrete dingen die symbolisch kunnen zijn voor wat iemand meemaakt. Dat maakt het gesprek makkelijker. Wandelen en coaching gaan heel goed samen. Je loopt naast elkaar, je hoeft elkaar niet aan te kijken. En niks moet. We praten of we zwijgen. We ruiken, horen, zien en voelen de natuur om ons heen. Als je wandelt maak je endorfine aan. Dat is een chemische stof die in je hersenen zorgt voor een prettig gevoel. Ze noemen het wel het ‘gelukshormoon’. Ook daardoor voel je je vaak beter na een wandeling. Elk zintuig wordt geprikkeld als je buiten bent. Wist je dat die lekkere geur van een bos na een regenbui ook de aanmaak van endorfine stimuleert? Wandelen maakt het hoofd leeg. En dát is, denk ik, voor iedereen een goed idee.’