Grazers in de stad
Gepubliceerd op: 15-12-2016
Geprint op: 31-07-2021
https://www.rotterdam.nl/wonen-leven/grazers/
Ga naar de hoofdinhoud

Op sommige plekken in Rotterdam kom je grazers tegen; schapen of Schotse Hooglanders. De dieren brengen de natuur naar de stad en worden ingezet voor ecologisch beheer van het groen. Ze komen op plekken waar machines niet bij kunnen.

Van april tot november kom je in de stad schapen tegen. De schapen zijn de natuurlijke grasmaaiers van Rotterdam en houden het gras in de bermen langs de snelwegen en in parken kort. De schapen verplaatsen bovendien zaden via hun vacht. Zo verspreiden ze natuurlijke bloemen en kruiden. Drie keer per jaar komen de schapen langs. De schaapsherders organiseren het hele jaar door educatieve activiteiten.

Stadsherder Martin Oosthoek met schapen in het gras bij Marconiplein.

Rotterdam heeft een weloverwogen maaibeleid. De gemeente maait gevarieerd, afhankelijk van de locatie. Onderdeel daarvan is ook begrazing door schapen van stadsherder en landschapsbeheerder Martin Oosthoek. ‘Schapen komen op plekken waar machines niet bij kunnen. En ze zijn natuurlijk heel leuk om te zien.’

Zeven kuddes

De schapen van de stadsherder kun je van april tot en met oktober overal tegenkomen. Zo’n twaalfhonderd schapen staan verspreid in en rond Rotterdam. Zoals aan de Tjalklaan in Delfshaven, op de geluidswal aan de A20 en vlakbij de Van Brienenoordbrug. Oosthoek zorgt al acht jaar dat zijn schapen op die plekken het gras kort houden. ‘Het zijn zeven kuddes met elk een eigen herder. Ik ben de vliegende keep. Met de gemeente stem ik af waar en hoe lang de schapen grazen. Sommige stukken mogen kort en op andere plekken mag het wat weelderiger. Het is echt maatwerk.’

Sterke schapen

De schapen staan altijd binnen een tijdelijke afrastering en zo is ook de verkeersveiligheid gewaarborgd. ‘Het merendeel is Kempische heideschaap dat van oorsprong voorkomt op schrale gronden, zoals heide. Onze schapen zijn gewend aan de stadse omgeving. Ze eten het liefst snelgroeiende grassen, die zijn het sappigst. Ook berenklauw eten ze graag. In het Kralingse Bos hebben we daardoor die plant er aardig onder gekregen. Berenklauw veroorzaakt brandblaren bij de mens, maar de schapen hebben nergens last van.’ 

Natuur in de stad

De schapen brengen letterlijk de natuur naar de stad, een belangrijke meerwaarde. Een groot deel van het werk van Oosthoek bestaat dan ook uit voorlichting. ‘Als schapen ergens net staan, dan krijgen we veel belangstelling en vragen. Zeker nu in corona-tijd zijn mensen meer met hun directe omgeving bezig. En daar is het mij ook om te doen: ik maak mensen graag enthousiast over de dieren. Dat doe ik ook bij de Belevenisboerderij Schieveen, waar we allerlei activiteiten organiseren zoals de jaarlijkse lammetjesdag.’

Schotse Hooglanders

De Schotse hooglanders vindt u in het Schiebroekse Park, Ruigeplaatbos, Oudelandse Park, landtong Rozenburg en binnenkort ook weer op het Eiland van Brienenoord. De dieren leven het hele jaar buiten. Ze eten voornamelijk gras en kruiden.

Dit runderras is onder andere dankzij hun dikke vacht geschikt om jaarrond als grote grazer te worden ingezet. Het zijn zware dieren die tijdens het grazen met hun hoeven de grond open trappen, waardoor er allerlei plantjes kunnen ontkiemen. Dat verhoogt de biodiversiteit. Hun dikke vacht beschermt hen tegen kou en regen. Ze hebben weinig zorg nodig en zijn van nature rustige dieren. Regelmatig worden er kalfjes geboren.

Als ruim afstand wordt gehouden raken de dieren in de regel niet verontrust door menselijke aanwezigheid.

Voor de veiligheid van u en onze dieren let op het volgende:

  • Houd minimaal 25 meter afstand tussen u en de dieren.
  • Voer de dieren niet, ze worden dan brutaal en opdringerig.
  • Aai de dieren niet, ze kunnen dan onvoorspelbaar reageren.
  • Ga nooit tussen een kalf en volwassen dieren staan.

Boswachters van de gemeente Rotterdam verzorgen de dieren.