'We zien dat alleen handhaven geen oplossing is'
Dakloosheid, verward gedrag en drugsgebruik zorgen regelmatig voor overlast in het centrum van Rotterdam en omliggende wijken. Achter die overlast gaan vaak persoonlijke problemen schuil. De gemeente werkt hard aan een oplossing. Stadsmarinier Arwin Siermans legt uit waarom dat nog niet zo makkelijk is. ‘Je wilt mensen helpen om zichzelf te helpen.’
Op het Eendrachtsplein loopt een man onrustig te ijsberen. Soms mompelt hij wat. Of begint hij te zingen. Opeens roept hij: ‘Dit is het begin van de ondergang.’ Arwin Siermans stopt even met praten. De stadsmarinier van het centrum was net aan het uitleggen dat het lastig is om mensen die geen zorg willen tegen hun zin te helpen.
Eerder tijdens de wandeling door het centrum van de stad deed hij het probleem al uit de doeken. In sommige delen van Rotterdam – voornamelijk in het centrum en de Agniesebuurt – is er veel overlast op straat. Vooral van mensen die drugs gebruiken.
Siermans: ‘Het gaat dan om mensen die veel en lang op straat verblijven, een ruw leven leiden. Sommigen van hen zijn verslaafd aan drugs. We zien ook veel mensen met zware psychische problemen.’ Dit leidt vooral ’s avonds en ’s nachts tot onveilige situaties.
Van vechtpartijen op straat en openlijke drugshandel tot mensen die in portieken slapen. Of ze doen er hun behoefte. ‘De leefbaarheid staat daardoor onder druk’, zegt Siermans. ‘Bewoners en ondernemers voelen zich onveilig. Ze klagen steen en been, en terecht.’
Terugdringen overlast in Museumpark
Siermans werkt al zo’n 9 jaar als stadsmarinier in het centrum van de stad. Rotterdam heeft acht stadsmariniers. Zij houden zich vooral bezig met veiligheidsvraagstukken in een specifieke wijk. Daarbij hebben ze een bijzondere rol: ze werken nauw samen met de burgemeester en wethouders en kunnen direct ingrijpen als dat nodig is.
Zo hield Siermans zich afgelopen jaar onder andere bezig met het terugdringen van de overlast in het Museumpark. En eerder in wijkpark Oude Westen. Maar hij ziet dat de problemen complex zijn. ‘We zien dat alleen handhaven geen oplossing is. Onze handhavers doen wat ze kunnen, maar de personen die overlast veroorzaken hebben vooral hulp en zorg nodig.’
Vertrouwen opbouwen
Alleen: vaak willen ze niet. Veldwerkers van bijvoorbeeld het Leger des Heils proberen dat te veranderen. Zij gaan op straat actief het gesprek aan met mensen die buitenslapen en zorgwekkend gedrag vertonen. Vertrouwen opbouwen is het doel. ‘Dat kost tijd. We hebben het dan echt over maanden.’ Hij vertelt over een veldwerker die laatst iemand op straat benaderde die duidelijk hulp nodig had. ‘Ze had serieuze blaren in het gezicht door het drugsgebruik. Maar toch spuugde ze naar deze veldwerker en liep ze vervolgens hard weg.’
Siermans zwijgt even en zegt dan: ‘Je wilt mensen helpen om zichzelf te helpen. Dát is een duurzame oplossing.’ Daarom pleit hij – net als burgemeester Carola Schouten onlangs deed. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad. – voor meer bevoegdheden om mensen die écht hulp nodig hebben ook tegen hun wil op te nemen. Hij vindt bovendien dat er meer passende oplossingen moeten komen voor mensen die ernstig in de war zijn. ‘We hebben een fantastisch zorgstelsel’, zegt hij. ‘Maar het is gebaseerd op vrijwilligheid. Je moet zelf willen. Dat maakt dit zo complex.’
Opvang verruimd
De gemeente zet op dit moment alle beschikbare middelen in om de overlast beheersbaar te maken, zegt Siermans. Van meer handhaving, regelmatige schoonmaakrondes in de wijken tot meer zorgverleners op straat die mensen hulp aanbieden.
Inmiddels is de winteropvang in Overschie geopend. En zijn de openingstijden van de dagopvanglocaties voor dakloze mensen ook verruimd. Op deze locaties krijgen dakloze mensen ook hulp en begeleiding aangeboden.
Daarnaast zijn er sinds deze maand twee time-outplekken geopend in de stad. Deze eenpersoonskamers zijn bedoeld voor mensen die in de war zijn en soms ook overlast veroorzaken. Zij kunnen op een time-outplek maximaal 3 dagen verblijven om tot rust te komen. Een maatschappelijk werker probeert met hen ondertussen de juiste hulp te zoeken.
Blijf melden
De gemeente staat daarnaast altijd open voor nieuwe suggesties, zegt Siermans. ‘Want we moeten dit als stad echt samen doen.’ Hij roept ondernemers en bewoners ook op om te blijven melden als er overlast is. Zo heeft de gemeente een actueel beeld van wat er speelt en kan zij gericht actie ondernemen.
- Is er acuut gevaar? Bel dan 112. In andere situaties is de politie te bereiken via 0900-8844. Overlast melden bij de gemeente kan via 14 010 of via Rotterdam.nl/overlast-melden.
- Ziet u afval op straat? Of wilt u kapotte straatverlichting doorgeven? Dit soort problemen op straat kunt u melden via de MeldR-app.
- Zorgen over iemand in uw omgeving kunt u melden bij het meldpunt Zorgen om een ander.
Een vraag of opmerking voor de stadsmarinier? Arwin Siermans is te mailen via adm.siermans@rotterdam.nl. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad..