Bijstandsuitkering
Als u niet genoeg geld heeft om van te leven, dan kunt u mogelijk een bijstandsuitkering bij de gemeente aanvragen. Met deze uitkering betaalt u noodzakelijke kosten zoals huur, boodschappen, kleren, schoenen en een ziektekostenverzekering. Maar ook onverwachte extra uitgaven, zoals een kapotte koelkast of medische kosten. Volgens de wet moet u hier zelf geld voor sparen. Daarom is het voor dit soort situaties handig om een klein bedrag opzij te zetten.
Algemeen
Aanvraag uitkering
Wat gebeurt er als u uw aanvraag heeft gedaan?
Hoogte bijstandsuitkering
Van invloed op de hoogte
Als u een bijstandsuitkering aanvraagt, kijkt de gemeente naar uw vermogen. Vermogen is het verschil tussen uw bezit en uw schulden.
Woont u samen met uw echtgenoot of deelt u huishoudkosten met iemand? Dan telt het vermogen van deze persoon ook mee. Het vermogen van thuiswonende kinderen jonger dan 18 jaar telt ook mee.
Voorbeelden van vermogen zijn:
- contant geld en geld op uw spaar- en bankrekeningen van u, uw partner en uw inwonende kinderen jonger dan 18 jaar
- huis, bedrijf of grond (ook in het buitenland)
- woonboot of caravan
- onverdeelde boedel
- levensverzekering
- aandelen
- antiek
- auto of ander motorvoertuig boven de € 2.500
- sieraden en waardevolle verzamelingen.
De normale spullen die bijna alle mensen in huis hebben, horen niet bij het vermogen. Bijvoorbeeld een wasmachine of televisie. Ook bezittingen die dringend nodig zijn (bijvoorbeeld een aan uw handicap aangepaste auto) horen niet bij het vermogen.
Vrij te laten vermogen
U mag vermogen hebben tot een bepaald bedrag. Dit heet 'vrij te laten vermogen'. Als u schulden hebt, trekt de gemeente die van uw vermogen af.
De maximale waarde van dit vermogen is per 1 januari 2026:
- voor gezinnen en alleenstaande ouders: € 16.000
- voor alleenstaanden: € 8.000
- maximale vrijlating waarde eigen woning: € 67.500
Heeft u meer vermogen? Dan mag u dit extra vermogen niet te snel opmaken en alleen gebruiken voor noodzakelijke uitgaven. U mag per maand maximaal 1,5 keer de voor u geldende bijstandsnorm uitgeven als uw weet dat u binnenkort (opnieuw) een beroep zult moeten doen op bijstand.
Uitvaartkosten
Heeft u voor toekomstige begrafenis- of crematiekosten een bijzondere regeling getroffen? Dan gelden andere (extra) vrijlatingen:
- Gezinnen en alleenstaande ouders mogen maximaal € 8.600 apart zetten voor uitvaartkosten.
- Een alleenstaande mag maximaal € 4.300 apart zetten voor uitvaartkosten.
Let op! Het geld moet staan op een geblokkeerde bank-, spaar-, deposito- of andere rekening. Deze bedragen zijn lager als u ook verzekerd bent voor de uitvaartkosten.
Bezit u een eigen huis, woonschip of woonwagen? Dan kan het zijn dat bijstand (deels) wordt uitgegeven als geldlening. Deze lening moet u terugbetalen na beëindiging van de bijstand of bij de verkoop van de woning.
De bijstand wordt alleen (deels) een lening als de overwaarde van uw huis, woonschip of woonwagen voldoende hoog is. Als deze overwaarde lager is dan € 67.500 (in 2026), wordt de bijstand een gift. Een gift hoeft u niet terug te betalen.
De gemeente bekijkt bij uw aanvraag of u recht heeft op een andere voorziening of uitkering. Als dat zo is, dan kan dit betekenen dat u geen recht op een bijstandsuitkering hebt. Of dat u een lagere bijstandsuitkering krijgt.
Uw uitkering van de gemeente loopt maximaal door tot u de AOW-leeftijd bereikt. Dit geldt voor de bijstandsuitkering, de IOAW-uitkering, de IOAZ-uitkering en de bijstandsuitkering voor zelfstandigen (Bbz).
Ook bij opname in een inrichting of zorginstelling kan recht op bijstand bestaan. Voor mensen die in een inrichting of zorginstelling verblijven bestaan aparte normen.
