Loden leidingen
Het Nederlandse kraanwater is van hoge kwaliteit en veilig om te drinken. Het drinkwater moet voldoen aan strenge eisen. Ook als het gaat om de hoeveelheid lood die in het drinkwater mag zitten.
In Nederland mag de hoeveelheid lood niet meer zijn dan 5 microgram lood per liter drinkwater. In gebouwen van vóór 1960 kunnen nog loden waterleidingen zijn. Hierdoor kan er te veel lood in het drinkwater komen.
Veel van deze loden leidingen zijn al weggehaald of vervangen. Maar dit is nog niet overal zo. Controleer daarom zelf of u in uw huis loden leidingen ziet.
Is uw huis van voor 1960
U kunt het grootste deel van de waterleidingen vinden onder de vloer of in de muur. Controleer daarom als eerste bij de watermeter of in of naar uw huis nog loden leidingen zitten. Een loden leiding herkent u aan de donkerblauwe grijze kleur van de leiding én aan het doffe geluid als u er met een lepel tegenaan tikt. Een koperen leiding is rood of groenachtig.
Of bekijk de video van waterbedrijf Evides: Hoe herken ik lood? Doe de test! | YouTube. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad..
Stappen
Volg de stappen om zelf te bepalen of u loden waterleidingen heeft.
Weet u het bouwjaar van uw huis niet?
Als u niet weet in welk jaar uw huis gebouwd is, dan kunt u dit nakijken via de Basisadministratie Adressen en Gebouwen: BAG viewer | Kadaster.nl. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad..
Zijn er loden leidingen aanwezig en wilt u weten wat u dan kunt doen?
De eigenaar van een woning of gebouw is verantwoordelijk voor (het vervangen van) de waterleidingen. Als u loden leidingen in uw woning heeft, dan is het advies deze te vervangen. Tot die tijd kunt u het beste flessenwater gebruiken.
Is uw woning onderdeel van een vereniging van eigenaren (VVE) dan is het advies om binnen de VVE na te gaan of er gezamenlijke leidingen in het gebouw aanwezig zijn om met de VVE na te gaan of die van lood zijn.
Het vervangen van loden leidingen is nu nog niet verplicht, maar voor de verhuur van woningen en ook voor scholen, kinderopvang en andere kindlocaties komt er een verbod aan (vanuit de Omgevingswet).
Vragen en antwoorden
Wat moet u doen?
Ziet u een loden leiding vóór de hoofdkraan, dan is het drinkwaterleidingbedrijf (in Rotterdam: Evides) verantwoordelijk voor de vervanging.
Meld dit bij Evides.
Bij loden leidingen ná de hoofdkraan in de woning: laat een gecertificeerd bedrijf een watertest doen.
Dat kan bijvoorbeeld via het Waterlaboratorium. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad., het Water-lab. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad. of Aquador. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad..
Is de concentratie lood te hoog? Dan geldt het volgende advies:
- Als u nog loden leidingen hebt, laat ze dan vervangen.
- Zolang de leidingen nog niet zijn vervangen, kunt u beter geen kraanwater drinken. Gebruik in plaats daarvan flessenwater. Of gebruik water van een tappunt met veilig water.
- Dit advies is extra belangrijk voor:
a. baby’s die de fles krijgen;
b. kinderen tot en met 7 jaar;
c. zwangere vrouwen;
d. en vrouwen die graag zwanger willen worden. - Als er geen andere mogelijkheid is dan kunnen volwassenen en kinderen van 8 jaar en ouder tijdelijk (niet langer dan een paar maanden) het kraanwater blijven drinken totdat de leidingen zijn vervangen. Spoel de leidingen dan voor ieder gebruik goed door.
- Voor overig gebruik, zoals douchen, wassen en toilet, kunt u het kraanwater gewoon worden gebruiken.
- Zit u niet in een Vereniging van Eigenaren (VvE), dan moet u zelf de loden waterleidingen vervangen. Geef een aannemer opdracht voor een zichtinspectie om te bekijken waar de loden waterleidingen zijn en geef deze opdracht de loden waterleidingen te vervangen door koperen, stalen of kunststof leidingen.
- Zit u wel in een VvE? Informeer de VvE. Afhankelijk van de regels in het (splitsings)regelement van de VvE bent u zelf of is de VvE verantwoordelijk voor het vervangen van de loden leidingen. Als de VvE verantwoordelijk is, vraag de VvE dan een inspectie te doen en de loden leidingen te (laten) vervangen. Als u zelf verantwoordelijk bent, geldt het advies onder punt 6.
Als u de woning verhuurt
Bent u eigenaar van een woning of gebouw met loden leidingen, dan bent u verantwoordelijk voor de vervanging daarvan. Ook als u er niet zelf woont, maar de woning verhuurt.
Als u ziet of vermoedt dat er loden leidingen zijn in een woning die u verhuurt, informeer dan direct de huurders. Geef daarbij bovenstaande adviezen over het gebruik van het water (punten 1 tot en met 5). Vervang daarnaast de loden leidingen (punt 6 of 7 hierboven).
Hulp bij betalen
Als het onderzoek naar loden leidingen of het vervangen daarvan voor u te duur is, kunt u het beste contact opnemen met uw hypotheekverstrekker om de financieringsmogelijkheden te bespreken.
Het vervangen van een loden aansluitleiding vóór de hoofdkraan is de verantwoordelijkheid van Evides. De kosten daarvan zijn ook voor Evides.
Waar vind ik een aannemer die loden leidingen vervangt?
Het is belangrijk dat de aannemer/loodgieter erkend is. Een erkende loodgieter is aangesloten bij een branchevereniging. Lijsten van erkende en gecertificeerde installateurs zijn te vinden in het kwaliteitsregister voor de bouw- en installatiesector op de website van het Centraal Register Techniek. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad..
Wat doe ik als de loden leidingen vervangen zijn?
- Spoel de eerste 3 maanden goed door voor gebruik. Bij nieuwe waterleidingen is het advies om na 8 uur stilstand de leiding eerst 2 minuten door te spoelen als u het kraanwater gebruikt om te drinken of voedsel te bereiden. Voor ander gebruik, zoals douchen, wassen of toilet, hoeft dit niet.
- Na 3 maanden kunt u opnieuw een watertest (laten) doen, zodat u zeker weet dat er geen lood meer in de leidingen zit. Herhaal deze stappen als de loodconcentratie nog steeds te hoog is.
Wat moet u doen?
De verhuurder is verantwoordelijk voor het vervangen van loden leidingen. U kunt bij uw verhuurder informeren of uw woning onderzocht is of wanneer deze onderzocht zal worden.
U vermoedt of weet zeker dat er loden waterleidingen in uw huis zijn
- Vraag de verhuurder (eigenaar) het water te testen. Doe dit per brief of e-mail.
- Blijkt uit de test dat de hoeveelheid lood in het water te hoog is?
Volg dan de volgende adviezen voor uw watergebruik:
- Zolang de leidingen nog niet zijn vervangen, kunt u beter geen kraanwater drinken. Gebruik in plaats daarvan flessenwater. Of gebruik water van een tappunt met veilig water.
- Dit advies is extra belangrijk voor:
o baby’s die de fles krijgen;
o kinderen tot en met 7 jaar;
o zwangere vrouwen;
o en vrouwen die graag zwanger willen worden. - Als er geen andere mogelijkheid is dan kunnen volwassenen en kinderen van 8 jaar en ouder tijdelijk (niet langer dan een paar maanden) het kraanwater blijven drinken totdat de leidingen zijn vervangen. Spoel de leidingen dan voor ieder gebruik goed door.
- Voor overig gebruik (douchen, wassen, toilet en dergelijke) kan het kraanwater gewoon gebruikt worden.
- Vraag de verhuurder per brief of e-mail om de loden leidingen te vervangen.
Als de loden leidingen vervangen zijn
- Spoel de eerste drie maanden goed door: bij nieuwe waterleidingen is het advies om na 8 uur stilstand de leiding eerst twee minuten door te spoelen als u het kraanwater gebruikt om te drinken of voedsel te bereiden. Voor ander gebruik (douchen, wassen, toilet en dergelijke) hoeft dit niet.
- Na drie maanden kunt u opnieuw een watertest (laten) doen, zodat u zeker weet dat er geen lood meer in de leidingen zit. Herhaal deze stappen als de loodconcentratie nog steeds te hoog is.
Wat kunt u doen als de verhuurder (eigenaar) niet meewerkt?
- Als uw verhuurder niet meewerkt, kunt u zelf een watertest laten doen. Doe dit het liefst via een gecertificeerd bedrijf.
Dat kan bijvoorbeeld via het Waterlaboratorium. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad., het Water-lab. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad. of Aquador. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad.. - Als loden leidingen in uw huis aanwezig zijn, kan dit een reden zijn voor huurverlaging. Meer informatie hierover krijgt u bij de huurcommissie. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad..
- U kunt ook naar de rechter stappen om herstel of een huurkorting af te dwingen.
Dit doet de gemeente
De gemeente is ook eigenaar van gebouwen van voor 1960. In de meeste daarvan zijn de loden leidingen al vervangen.
Om zeker te weten dat er drinkwater uit de kraan komt waarvan de concentratie lood binnen de norm valt, zijn alle gebouwen onderzocht waar veel kinderen komen. Ook de andere gebouwen van voor 1960 die het eigendom zijn van de gemeente, worden onderzocht.
Bij zo’n onderzoek wordt gekeken of er loden leidingen te zien zijn. Ook wordt het drinkwater getest.
Als loden leidingen worden gevonden, wordt dit aan de gebruikers van het pand verteld. Zo kunnen zij maatregelen nemen, totdat de leidingen vervangen zijn.
Als er in het water te veel lood zit en er worden geen loden leidingen in het gebouw gevonden, dan kan het zijn dat er vóór de hoofdkraan nog een loden leiding zit. De gemeente zoekt dan onder andere samen met Evides naar de oorzaak en naar een oplossing.
Schoolbesturen, kinderdagverblijven en gastouders informeren
Lood is schadelijk voor jonge kinderen. De verantwoordelijkheid voor (loden leidingen in) schoolgebouwen ligt vaak bij schoolbesturen. De gemeente heeft hen allemaal gewezen op de mogelijke aanwezigheid van loden leidingen. De besturen hebben daar, als dat nodig was, actie op ondernomen. Bij de school van uw kind kunt u informeren naar de drinkwaterkwaliteit.
Ook de kinderdagverblijven zijn gewezen op de mogelijke aanwezigheid van loden leidingen. De gemeente heeft hen gevraagd om de loden leidingen te vervangen. U kunt bij het kinderdagverblijf informeren naar de drinkwaterkwaliteit. Hetzelfde geldt voor gastouders, ook zij zijn gewezen op de mogelijke aanwezigheid en aangesproken op het verwijderen ervan.
Vragen en antwoorden
Heeft u een vraag over de kwaliteit van het drinkwater?
Kijk dan op de website van Evides. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad.
Wilt u meer weten over lood en gezondheid? Kijk dan op de landelijke website van de GGD. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad..
Wilt u liever persoonlijk contact? Bel dan GGD Rotterdam-Rijnmond 010 433 98 94 of e-mail naar gmggd@rotterdam.nl. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad..
Heeft u andere vragen aan de gemeente over lood in waterleidingen? Bel dan 14010.