Klimaatdoelen duurzame mobiliteit
De gemeente Rotterdam wil de CO2-uitstoot van vervoer flink verminderen en de luchtkwaliteit verbeteren. Daarvoor stimuleert ze duurzaam vervoer, zoals lopen, fietsen, openbaar vervoer en elektrisch rijden. Om te werken aan een schone en duurzame stad.
Voor welke uitdaging staan we?
Rotterdam moet groeien. Tegelijkertijd moeten de bereikbaarheid, de luchtkwaliteit en de leefbaarheid beter. En de CO2-uitstoot moet omlaag. Rotterdam doet dit bijvoorbeeld door de maximumsnelheid in 115 straten te verlagen naar 30 km/u. Maar ook door een verkeersplan te maken. Dit regelt het verkeer in en om de stad.
Ongeveer 30% van de CO2-uitstoot en 25% van de luchtverontreiniging in de stad komt door mobiliteit. Plannen en keuzes zijn dus nodig. De gemeente wil namelijk bereiken dat alle verkeer en vervoer in 2040 uitstootvrij is. Dat geldt voor het verkeer én alle andere voorzieningen die nodig zijn om mensen en goederen te verplaatsen.
CO2 door mobiliteit in de stad
Tot 2020 steeg de CO2-uitstoot door mobiliteit in Rotterdam. Dit kwam niet alleen door de groei van het aantal inwoners, maar ook door economische groei van de stad. De laatste jaren daalt de uitstoot.
Bron: DCMR CO2-monitor Rotterdam. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad.
Rotterdammers kiezen voor steeds duurzamere manieren om zich door de stad te verplaatsen. Er is steeds meer elektrisch vervoer op de weg. En meer Rotterdammers kiezen voor schoner vervoer, zoals de fiets of het openbaar vervoer.
De stad uitstootvrij
Er zijn 3 hoofdthema's om de stad uitstootvrij te maken:
- Minder auto’s in de binnenstad
Dat zijn: centrum en de wijken Oude Westen, Nieuwe Westen, Middelland en Oude Noorden. - Stimuleren van schone ritten en dus van elektrisch rijden
Vervoermiddelen en mobiele werktuigen uitstootvrij maken. - Investeren in en aantrekkelijker maken van het openbaar vervoer in de hele stad
Investeren in parkeervoorzieningen bij de belangrijkste stedelijke ov-verbindingen (Park & Ride).
De rol van de gemeente
De gemeente maakt regels voor de uitstoot van bestel- en vrachtauto’s (zero-emissiezone). En zorgt dat voetgangers, fietsers en het openbaar vervoer meer ruimte krijgen. Daarnaast zijn er subsidies voor onder andere elektrische taxi’s.
Verder adviseert de gemeente bewoners en ondernemers en helpt bij duurzame plannen voor verkeer en vervoer. Daarnaast zorgt de gemeente voor meer laadpalen en stimuleert het gebruik van schone energie. Samenwerking met Rotterdammers en bedrijven is hierbij erg belangrijk.
Goederenvervoer en logistiek
Goederenvervoer is nodig maar veroorzaakt ook veel vervuilde lucht en uitstoot van CO2 in onze stad. In 2030 is de zero-emissiezone binnen de ring van Rotterdam volledig ingevoerd. Dat betekent dat daar alle bestel- en vrachtauto’s uitstootvrij zijn.
Resultaten tot nu toe
Op 1 januari 2025 voerde Rotterdam de zero-emissiezone in. Deze zero-emissiezone wordt stap voor stap ingevoerd. Dat betekent dat voertuigen met een bepaalde emissieklasse en nieuwe (niet-uitstootvrije) bestel- en vrachtauto’s die zone niet meer in mogen. Voor de meest schone brandstofvoertuigen is er een overgangsregeling tot 2030. Met advies op maat, overgangsregelingen en ontheffingen zorgt de gemeente dat de zone haalbaar is voor alle ondernemers. Van zzp’er tot multinational.
De gemeente voerde de afgelopen jaren bijna 1400 adviesgesprekken. Ook gaf ze subsidie voor 18 vernieuwende logistieke concepten om pakjes en goederen op een slimme en schone manier te bezorgen, zoals speciale bakfietsen en bouwhubs.
De gemeente werkt samen met de logistieke sector vanuit de community Logistiek 010. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad.. Dit zijn bijna 3.400 organisaties.
Vervolgstappen
De gemeente blijft ondernemers helpen bij de overstap naar uitstootvrij vervoer. Daarnaast onderzoeken we, samen met bedrijven, of we overslaghubs kunnen maken. Dit zijn plekken aan de rand van de stad om spullen te verdelen naar de buurten. De gemeente maakt ook haar eigen wagenpark uitstootvrij: van busjes tot vuilniswagens. In samenwerking met het Havenbedrijf onderzoeken we hoe de uitstoot van (zwaar) vrachtverkeer in de haven uitstootvrij kan worden.
Laadinfrastructuur
Iedereen in Rotterdam moet makkelijk een auto met batterij kunnen opladen. Hierbij is het de uitdaging om een netwerk van goede laadpalen te ontwikkelen met zo min mogelijk extra druk op het elektriciteitsnetwerk van de stad.
De gemeente en de netbeheerder werken aan slimme laadinfrastructuur met meer openbare laadpalen en laadpleinen, met snelladers voor logistiek en taxi’s.
Bedrijven, marktpartijen, woningeigenaren en huurders dagen we uit om mee te doen.
Resultaten tot nu toe
De gemeente breidt het openbare laadnetwerk steeds verder uit. Sinds januari 2023 zijn er ruim 2.750 laadpunten bijgekomen. Hiermee komt het totaal aantal openbare laadpunten in de stad op 7.500.
Ook zijn er slimme laadpleinen met snellaadpunten en mogelijkheden voor auto's om stroom aan het energienet te leveren. Op de truckparking Waalhaven legde het Havenbedrijf ook nog eens 8 laadpunten aan voor vrachtwagens.
Met stroom uit het RET-metronetwerk kunnen we mobiele werktuigen op bouwplaatsen laten opladen. Zo ontlasten we het elektriciteitsnetwerk in de stad en voorkomen we uitstoot van CO2 en luchtverontreinigende stoffen.
Speciaal voor Verenigingen van Eigenaren is er een loket geopend voor alle vragen over laadpalen.
Vervolgstappen
Tot en met 2030 werkt de gemeente aan de volgende doelen:
- 3.000 extra laadpunten.
- 80 extra snellaadpunten op straat en bij tankstations.
- 3 extra sterke laders of laadlocaties voor vrachtauto’s.
- Bedrijven laadadvies geven en voor bedrijfsterreinen in Rotterdam advies uitbrengen als er de wens en noodzaak is laadpunten te realiseren.
- Samen met martkondernemers de mogelijkheden verkennen voor laadpunten op marktpleinlocaties.
- Meer inzet van RET-stroom voor het realiseren van laadpleinen bij grote OV-stations.
Elektrisch personenvervoer
De ontwikkelingen om bussen, deelauto’s en taxi’s elektrisch te maken, gaan hard. Dit is goed voor het klimaat en levert een schonere en stillere stad op.
De doelen zijn:
- In 2025 zijn alle deelauto’s uitstootvrij. Deze doelstelling is behaald.
- In 2030 zijn alle RET-bussen, taxi’s, voertuigen voor doelgroepenvervoer, watertaxi’s en waterbussen uitstootvrij.
Resultaten tot nu toe
Elektrisch personenvervoer bereikt de gemeente door afspraken en aanbestedingen met (vervoers)bedrijven:
- Afspraken met aanbieders van deelauto’s. Alle deelauto’s zijn nu uitstootvrij.
- Afspraken met de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH). Ongeveer 60% van alle door RET-bussen afgelegde kilometers is uitstootvrij.
- Overeenkomst voor vervoer van speciale doelgroepen Wet Maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Ongeveer 50% van het doelgroepenvervoer is uitstootvrij.
- Afspraken met de Rotterdamse taxibranche en subsidie voor de aanschaf van elektrische taxi’s. Ongeveer 31% van de taxi’s in Rotterdam is uitstootvrij.
- Afspraken met de watertaxi. Ongeveer 40% van de watertaxi’s zijn uitstootvrij.
- Afspraken met werkgevers in de Klimaatalliantie Duurzame Mobiliteit. Inmiddels zijn meer dan 120 grote Rotterdamse bedrijven/organisaties aangesloten, waar in totaal meer dan 190.000 werknemers werken. Zij willen minimaal 50% CO2-vermindering door minder reizen (zakelijk en woon-werk), meer fietsen, meer lopen en meer gebruik van uitstootvrije voertuigen.
- De personenauto’s uit het gemeentelijk wagenpark zijn sinds 2023 (op een enkele hybride na) allemaal elektrisch. Daarnaast heeft de gemeente de reiskostenregeling voor medewerkers aangepast om het gebruik van fiets en openbaar vervoer te stimuleren.
Vervolgstappen
Niet alleen de gemeente en bedrijven in de stad en regio, maar ook bewoners en bezoekers weten elektrisch vervoer steeds beter te vinden. Toch zijn we er nog niet en moet er nog veel gebeuren. De gemeente blijft elektrisch vervoer stimuleren, bijvoorbeeld door extra laadpalen te plaatsen. Ook zetten we in op alternatief vervoer zoals lopen, fietsen, deelvervoer en het OV.
Overige mobiliteit
Naast de ambitie dat alle voertuigen in de stad in 2040 uitstootvrij zijn, is er ook een opgave voor de overige mobiliteit. Denk bijvoorbeeld aan het transport van en naar de haven, aan mobiele werktuigen en alles dat over het water vervoerd wordt. Veel van deze voertuigen, vaartuigen en werktuigen zijn nu nog moeilijk uitstootvrij te maken, maar dat betekent niet dat de gemeente hier niets aan doet. Bovendien gaan de technische ontwikkelingen snel en is een transitie naar uitstootvrije inzet steeds beter mogelijk. Het doel van de gemeente is dat deze voertuigen uiterlijk in 2050 klimaatneutraal zijn.
Resultaten tot nu toe
Eind 2023 tekenden 45 partijen, waaronder verschillende ministeries, waterschappen, provincies, gemeenten en branche- en netwerkorganisaties, het convenant Schoon en Emissieloos Bouwen (SEB). De gemeente is een van die partijen.
In het convenant is een planning afgesproken voor het schoner, gezonder en stiller maken van bouwmachines die worden ingezet bij door de gemeente ingekochte werken en bij vergunningplichtige woning- en utiliteitsbouw, met als einddoel uitstootvrij. Vanaf 2026 worden in de meeste opdrachten geen machines op fossiele brandstof meer toegelaten als ze een kleiner vermogen dan 56 kW hebben. Voor zwaardere machines worden aangescherpte gunningscriteria gehanteerd en eventuele meerkosten grotendeels vergoed. De gemeente krijgt hiervoor ook subsidie van het Rijk.
Naast de inkoop worden ook koploperprojecten gestart. Hierbij wordt tot 100% uitstootvrij materieelinzet nagestreefd. Zo zijn de vervanging van de Westerkade en rioolvervangingsprojecten in Hoek van Holland al volledig elektrisch uitgevoerd.
Vervolgstappen
Uitstootvrij bouwen, slopen en onderhouden wordt steeds verder ingevoerd, onder andere door de minimumeisen bij gemeentelijke werken op te schroeven. Het aandeel koplopersprojecten neemt ook verder toe. Netcongestie is daarbij niet alleen een uitdaging, maar biedt ook kansen. We stellen bestaande stroompunten (bij bruggen, gemalen, markten en dergelijke) bijvoorbeeld open voor bouw- en onderhoudsbedrijven
Samen met het Havenbedrijf werkt de gemeente aan uitstootlabels voor de binnenvaart. Deze aanpak sluit aan bij de landelijke aanpak van de binnenvaarttafel en de werkgroep Schone Binnenhaven van het Schone Lucht Akkoord.
Overzicht projecten
Meer weten? Bekijk alle projecten over duurzame mobiliteit uit het Klimaat Actieplan Rotterdam:
Belangrijke documenten
Aanpak Nul Emissie Mobiliteit (2019. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad.
Stappenplan Zero Emissie Stadslogistiek (2019. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad.
Convenant Zero Emissie Stadslogistiek (2020. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad.
