Vliegenoverlast Heijplaat
Gepubliceerd op: 11-05-2018
Geprint op: 29-09-2022
https://www.rotterdam.nl/wonen-leven/vliegenoverlast-heijplaat/
Ga naar de hoofdinhoud

Bewoners van Heijplaat hebben regelmatig overlast van vliegen in hun omgeving. Onderzoek door het KAD (Kennis- en Adviescentrum Dierplagen) wijst uit dat PréZero de meest waarschijnlijke bron van de vliegenoverlast op Heijplaat is.

PréZero, voorheen SUEZ, is een afvalverwerkend bedrijf gericht op inname en sortering van plastic en metalen verpakkingen en drinkpakken (PMD). Provincie Zuid-Holland,DCMR , KAD, gemeente Rotterdam, PréZero en de belangenorganisatie Stichting Wijplaat werken samen om de overlast aan te pakken. Sinds 2019 vinden verschillende onderzoeken plaats, die het KAD in opdracht van provincie Zuid-Holland, DCMR en de gemeente Rotterdam uitvoert.

Een norm voor hoeveelheid vliegen bestaat niet

De afgelopen jaren hebben we samen verschillende stappen gezet. Daarbij komen we ook knelpunten tegen. Omdat er (nog) geen regelgeving bestaat voor vliegenoverlast, is toezicht en handhaving bijvoorbeeld ingewikkeld. De provincie – die hiervoor verantwoordelijk is – heeft daardoor beperkte mogelijkheden om hier iets aan te kunnen doen. Met de verschillende onderzoeken hopen we aan te tonen wat de bron is van de overlast en een norm te kunnen bepalen: ‘hoeveel vliegen is normaal’? Een norm voor een hoeveelheid vliegen bestaat namelijk niet.

  • De geografische verspreiding van kamervliegen en aas-/vleesvliegen laat hetzelfde beeld zien als voorgaande jaren. Hoe dichter je bij PréZero komt, hoe groter de aantallen vliegen worden.
  • In 2021 zijn minder vliegen gevangen dan in 2019 en 2020. De verwachting is dat deze afname vooral wordt veroorzaakt door afwijkende weersomstandigheden.
  • Op Heijplaat worden gemiddeld genomen, ten opzichte van overige vergelijkbare woonwijken, in Rotterdam zowel meer kamervliegen als aas-/ vleesvliegen gevangen.
  • In het PMD-materiaal vindt op grote schaal ontwikkeling plaats van vliegende insecten. Ook is aangetoond dat de ontwikkeling van deze insecten eerder in de keten van het PMD-afval start, bijvoorbeeld tijdens het vervoer of bij eerdere opslaglocaties.

Gedeputeerde Meindert Stolk van de provincie zegt toe dat het monitoringsonderzoek doorgaat en dat de provincie het gesprek aan gaat met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en de rijksoverheid over de inzameling van PMD én over het stellen van normen en de noodzaak van regelgeving. Kortom: de provincie blijft zich sterk maken om het vliegenprobleem op te lossen. Op verzoek van de bewoners zal er contact opgenomen worden met andere provincies/milieudiensten om te kijken of er elders in het land vergelijkbare situaties zijn met vliegenoverlast in de buurt van PMD-verwerkende installaties.

Wat kan PréZero doen?

PréZero wil graag in gesprek blijven en geeft aan die norm nodig te hebben om te kunnen bepalen welke maatregelen effect zullen hebben. Ondertussen zijn en worden er bij PréZero diverse maatregelen genomen om overlast tegen te gaan.

DCMR en de provincie Zuid-Holland als bevoegd gezag. We hopen met de resultaten van de vliegenonderzoeken een basis te leggen voor een vliegennorm ‘hoeveel vliegen is normaal’. Het is belangrijk om dit te weten. De rechter kan dit dan mee laten wegen in de lopende procedures tegen PréZero. Als de rechter instemt met de gewijzigde vergunning van PréZero, kan DCMR ervoor zorgen dat PréZero extra maatregelen moet nemen. De gewijzigde vergunning van PréZero is voorlopig geschorst door de rechter, omdat PréZero tegen de gewijzigde vergunning in beroep is gegaan.

In alles waar de gemeente voor staat is het welzijn van Rotterdammers een belangrijk aandachtspunt. Daar maken we beleid op en voeren dat uit. Voor sommige onderwerpen, zoals de vliegenoverlast op Heijplaat, ligt dat een stuk moeilijker omdat de gemeente geen opdrachtgever of vergunningverlener is van de veroorzakers van de vliegenoverlast. Het is de taak en verantwoordelijkheid van de gemeente om te luisteren naar bewoners en hun vragen neer te leggen bij partijen als DCMR, die de vergunning verleent aan de afvalverwerker en provincie Zuid-Holland als bevoegd gezag. Gemeente heeft dus een andere positie met andere verantwoordelijkheden.

  • De gemeente wil goed geïnformeerd blijven over de ontwikkelingen rondom de vliegenoverlast. Zij trekt daarom nauw samen op met alle partijen die hierbij betrokken zijn.
  • Als de temperatuur stijgt houden we de plekken in de buitenruimte, waar extra vliegenoverlast kan ontstaan, goed in de gaten. In het voorjaar laten we de rioolkolken extra reinigen en in de zomer controleren we (ondergrondse-) huisvuilcontainers en maken die, als ze vies zijn of stinken, extra schoon.

Op 9 december 2021 organiseerden provincie Zuid-Holland, gemeente Rotterdam en DCMR een informatiebijeenkomst over de resultaten van de vliegenonderzoeken en de aanpak van de vliegenoverlast op Heijplaat, Rotterdam. De presentatie van KAD en het verslag van de bijeenkomst vindt u op de website van DCMR. Ook vindt u hier de laatste nieuwsbrief van november 2021.

Veelgestelde vragen

Als u overlast ervaart van vliegen, meld dat dan bij DCMR Milieudienst Rijnmond, onder 'optie visuele hinder, ongedierte'. DCMR registreert deze klachten en kan onderzoek doen naar omliggende bedrijven. Vervolgens deelt DCMR de klachten met de gemeente die deze meldingen ook in de gaten houdt.

De vliegenwerkgroep WIJplaat is vanaf 2019 nauw betrokken bij de uitvoer van het vliegen(monitor)onderzoek. Er is elke zes weken overleg tijdens het vliegenseizoen tussen het vliegenteam (bestaande uit bewoners van Heijplaat), DCMR, KAD en gemeente Rotterdam. Heeft u een vraag aan het vliegenteam? Stuur dan een email aan Wijplaat@gmail.com.

Uit het onderzoek blijkt dat vooral de kamervlieg (Musca domestica) overlast geeft. De aasvliegen (Calliphoridae en Sarcophagidae) geven minder overlast. En kleine kamervliegen (Fanniidae) worden nauwelijks als overlastgevend ervaren.

Er zijn veel kamervliegen en aasvliegen gevonden in de vallen op het terrein van de plasticafvalverwerker.

Vliegen kunnen schadelijke bacteriën vervoeren die bij het landen achterblijven en zich daarna vermenigvuldigen.

Zolang er geen wetten en regels bestaan voor een vliegennorm, kunnen we hier geen beloften over doen.

  • Mogelijke voedselbronnen weghouden, door afval goed weg te gooien (zakken en containers goed sluiten)
  • Dierlijk mest zo snel mogelijkheid verwijderen (hondenpoep, volières, kattenbakken, enzovoort)
  • Minicontainers goed schoonhouden
  • Dode vliegen in huis zo snel mogelijk verwijderen
  • De gebruiksaanwijzing van vliegenvangers goed opvolgen aangezien dode vliegen nieuwe vliegen aantrekken
  • Horren of andere wering aanbrengen
  • Goede informatie doorgeven bij het melden van overlast, via de website van DCMR.

Zorg dat u afval aanbiedt in afgesloten zakken of dichte (mini)containers. Is de container op straat vol? Maak er dan een melding van via de pagina meldingen buitenruimte, via de MeldR-app of door te bellen met 14 010.

Bij warm weer kan het soms voorkomen dat er maden in de minicontainer ontstaan. U kunt dit tegengaan door vleesresten te verpakken in papier of biologisch afbreekbaar plastic, zodat vliegen er niet bij kunnen. Als er toch maden ontstaan, reinig de container dan met heet water en een huishoudelijk schoonmaakmiddel.

Archief

Gemeente Rotterdam heeft van 6 april tot en met 16 oktober een monitoringsonderzoek laten uitvoeren naar de vliegenoverlast op Heijplaat. Het onderzoek is gedaan door KAD (Kennis- en Adviescentrum Dierplagen).

  • De situatie in 2020 is in vergelijking met 2019 bijna niet veranderd. Het aantal vliegen is vergelijkbaar.
  • Dat blijkt uit het aantal meldingen van inwoners en het aantal vliegen, dat is gevangen in hiervoor speciaal bevestigde vliegenvallen.
  • Het onderzoek laat zien dat er veel meer vliegen worden gevangen naarmate de vliegenvallen zich dichter bij het terrein van SUEZ bevinden.
  • Getroffen maatregelen hebben nog niet tot het gewenste resultaat geleid.
  • Het KAD adviseert om onderzoek en maatregelen te richten op het PMD-afval.

Graag hadden wij u persoonlijk tijdens een bijeenkomst over de aanpak van vliegenoverlast willen informeren. Helaas kan dat op dit moment niet, gezien de maatregelen tegen de verspreiding van het coronavirus. In deze nieuwsbrief brengen wij u op de hoogte hoe wij, ieder met onze eigen rol en verantwoordelijkheid, de overlast monitoren en aanpakken. Aan het woord komen Stichting Wijplaat, DCMR, Kennis- en Adviescentrum Dierplagen (KAD) en gemeente Rotterdam.

Vorig jaar is de bron van de vliegenoverlast op Heijplaat vastgesteld. Tijdens een bewonersavond in november is dat toegelicht. Sindsdien werken de stichting Wijplaat, DCMR, KAD en gemeente Rotterdam nauw samen om te bespreken hoe de overlast wordt aangepakt.

Het komende jaar plannen we dat:

  • DCMR een definitieve last onder dwangsom (LOD) oplegt aan SUEZ, waarin definitie van overlast wordt genoemd. Dit is gebeurd op 9 april
  • DCMR onderzoekt of de vergunning aan SUEZ moet worden gewijzigd. Het LOD- en het vergunningstraject kunnen lang duren, omdat SUEZ er bezwaar op kan maken (zienswijze) en daarna in beroep en hoger beroep kunnen gaan
  • DCMR, KAD en gemeente Rotterdam in het vliegenseizoen elke maand overleggen
  • de aanpak van vliegenoverlast gaandeweg het jaar wordt gemonitord
  • de samenwerking tussen de professionele partijen en het vliegenteam van Wijplaat wordt voortgezet. Hiervoor zijn verschillende tussentijdse overleggen gepland.

Het woord is aan…

Hieronder leest u wat de partijen schrijven die u anders op de avond had gehoord:

Stichting Wijplaat

Beste bewoners,

Graag wil ik u namens het vliegenteam van Wijplaat informeren over de gang van zaken betreffende de vliegen- overlast.

Inmiddels hebben wij als vliegenteam twee vergaderingen gehad met de gemeente Rotterdam, de DCMR en het KAD om te kijken hoe wij een vervolg kunnen geven op het onderzoek van 2019.

Daarbij was er een bewonersbijeenkomst gepland. Helaas door het coronavirus zijn zowel de vervolg vergaderingen als de bewonersbijeenkomst geschrapt tot nader order. Wij gaan ervan uit dat het KAD wel zijn onderzoek kan en mag voortzetten dit jaar.

Onderzoek voortzetten
Het onderzoek van 2019 heeft in ieder geval geleid tot het vaststellen van de vliegenoverlast en de oorzaak. Om een beter en sterker bewijs te krijgen van de overlast is het noodzakelijk dat wij dit jaar op dezelfde wijze het onderzoek voortzetten.

De gemeente Rotterdam en de DCMR hebben in ieder geval allebei het KAD opdracht gegeven voor verder onderzoek. De gemeente heeft eenzelfde opdracht verstrekt aan het KAD als in 2019. Daarbij heeft de DCMR een aanvullende opdracht gegeven om het KAD te laten monitoren en te bewijzen dat er een duidelijk verschil is tussen de vliegenoverlast op Heijplaat en de omringende wijken.

Wij als vliegenteam vinden dit een goede zaak en zijn enthousiast over de manier van aanpak.

SUEZ

Zoals afgesproken met de vliegenwerkgroep van Wijplaat zijn we dit jaar al eerder in het jaar preventief gaan bestrijden met gif. We blijven dit volgens ons vliegenbeheersplan doen en monitoren de hoeveelheid vliegen bij ons nauwgezet. Ook gaan we dit jaar alternatieve beheersmethoden onderzoeken.

Duwbakken in de haven
SUEZ heeft buiten Rotterdam een aantal duwbakken liggen met een voorraad PBD. Op dit moment varen we die duwbakken één voor één naar de kade om ze, voor het vliegenseizoen, leeg te maken. Door het coronavirus kunnen er voorraden ontstaan waardoor we toch weer duwbakken nodig hebben, maar daar gaan we niet vanuit.

Renoveren en ventileren
SUEZ wil graag een goede buur en een goede werkgever zijn. We werken hard om de overlast voor de omgeving te beperken. Dat heeft consequenties voor het werkklimaat in de installatie. Dit jaar investeert SUEZ ruim een miljoen euro in verbetering van de omstandigheden voor werknemers en buren.

  • Renoveren en isoleren dak
    We renoveren en isoleren het dak van de hal van de sorteerinstallatie. Zo voorkomen we condens in de winter en opwarming van de ruimte in de zomer. De temperatuur in de hal wordt lager waardoor het werkklimaat verbetert en de kans op geuroverlast vermindert. Tijdens het vervangen van de lichtstraten is het dak overdag tijdelijk open. We proberen de werkzaamheden uit te voeren bij een gunstige windrichting. De werkzaamheden zijn gepland vanaf week 16.
  • Ventileren
    Door alle isolatiemaatregelen om geuroverlast te beperken, is het in onze hal erg bedompt. Daarom gaan we de hal afzuigen met een grote ventilator. De afgezogen lucht wordt gefilterd uitgestoten. Hiervoor plaatsen we een actief koolfilter. Zo verbetert niet alleen het werkklimaat maar ontsnapt er ook minder lucht door kieren en gaten waardoor er minder geur naar buiten komt.

Meer informatie vindt u op suez.nl/locaties/rotterdam/ksi.

DCMR

DCMR controleert de vergunning en handhaaft als het bedrijf overtredingen begaat.

Last onder dwangsom voor SUEZ
KAD voerde in 2019 in opdracht van gemeente Rotterdam een monitoringsonderzoek naar vliegende insecten op Heijplaat uit. Op basis van dit onderzoek is SUEZ aangewezen als bron voor de vliegenoverlast op Heijplaat. Daarop liet de DCMR op 3 december 2019 aan SUEZ weten een last onder dwangsom (LOD) op te willen leggen. SUEZ wordt zo verplicht om maatregelen te nemen om de vliegenoverlast te beëindigen.

Zienswijzen SUEZ
Als een toezichthouder een voornemen tot last onder dwangsom oplegt, dan kan een bedrijf een zienswijze daartegen indienen. In dit geval deed SUEZ dat ook. DCMR beoordeelt deze zienswijzen.

Acties DCMR
De ingediende zienswijze van SUEZ veranderde het standpunt van de DCMR over de LOD niet. DCMR stelde daarom in overleg met het KAD een plan op over de uitvoering van de LOD. In een LOD moet een norm zijn vastgelegd en DCMR heeft daarover intensieve afstemming met KAD.

In de LOD staat wanneer sprake is van een overtreding. In opdracht van DCMR doet KAD onderzoek bij zes huizen op Heijplaat en Pernis om te bepalen of de norm wordt overschreden.

Advies gezondheidsrisico's vliegenoverlast GGD
GGD Rotterdam Rijnmond stelde op verzoek van de gemeente een advies op. De GGD geeft in dit advies aan dat overlast door vliegen nadelig is voor de psychische en lichamelijke gezondheid. Bij de aanpak van de vliegenoverlast op Heijplaat gaat de voorkeur van de GGD uit naar het aanpakken van problemen bij de bron. In dit geval zoveel mogelijk voorkómen van de ontwikkeling van vliegen (vliegende insecten) bij de afvalopslag en –verwerking en het verhinderen dat vliegen daarbij vrijkomen in de woonomgeving.

Communicatie
DCMR drong er bij SUEZ op aan de communicatie met Heijplaat sterk te verbeteren. SUEZ zei toe hieraan invulling te gaan geven.

Bespreking met vliegenteam Wijplaat
Op 10 maart 2020 zijn de vorderingen rond de op te leggen last onder dwangsom besproken met het vliegenteam Wijplaat. De last onder dwangsom is 9 april 2020 aan SUEZ gestuurd. Op grond van de wet krijgt SUEZ daarna een termijn van zes weken om de overlast ongedaan te maken. Daarnaast bestaat voor SUEZ de mogelijkheid om bezwaar tegen de opgelegde last onder dwangsom in te dienen.

Maatregelen tegen geuroverlast SUEZ
De geurklachten op Heijplaat waren voor de DCMR aanleiding om Lasten onder dwangsom (LOD’s) op te leggen. SUEZ moest maatregelen treffen om de stankoverlast aan te pakken.

SUEZ trof vanaf 2017 diverse technische en organisatorische maatregelen. Deze maatregelen leidden tot een afname van het aantal geurklachten. Maar bleken nog niet afdoende. SUEZ wil daarom nu ook de sorteerhal gaan afzuigen via een actief koolfilter, zodat er geen geur meer waarneembaar is bij de woningen van Heijplaat.

Proef afzuiging
SUEZ wil via een proefneming nagaan of de aanvullende maatregelen afdoende zijn. Die proefneming past binnen de huidige vergunning van SUEZ. SUEZ moet daarvoor wel de nodige informatie aan de DCMR overleggen. Over de proefneming stelt DCMR vooraf een goedkeuringsbesluit op, waartegen bezwaar en uiteindelijk ook beroep mogelijk is.

Inspecties ten tijde van corona
DCMR paste de fysieke controles bij bedrijven aan. Het uitgangspunt daarvoor zijn de richtlijnen van de Rijksoverheid. We bekijken per situatie en per dag hoe we invulling geven aan het uitvoeren van fysieke inspecties.

Kennis- en Adviescentrum Dierplagen (KAD)

Het KAD heeft ook in 2020 opdracht gekregen van de gemeente Rotterdam voor het inrichten en beheren van een monitoringssysteem voor vliegende insecten. Dit monitoringssysteem is erop gericht om de invloed van eventuele maatregelen die het afvalverwerkingsbedrijf eventueel neemt te kunnen meten.

Monitoren
Om dit te kunnen doen, wordt min of meer van hetzelfde monitoringssysteem gebruik gemaakt als in 2019. Op deze wijze kunnen de gegevens van beide jaren met elkaar worden vergeleken. Aangezien de ontwikkeling van vliegende insecten van vele factoren afhankelijk is, kan een goede vergelijking pas plaatsvinden na een langere meetreeks. De registraties worden wekelijks gerapporteerd aan de gemeente Rotterdam.

Trendanalyses
Gedurende de gehele meetperiode zullen er trendanalyses plaatsvinden op de registraties. Uit deze trendanalyses kunnen de conclusies worden getrokken met betrekking tot eventuele maatregelen die het afvalverwerkingsbedrijf heeft getroffen.

Determineren
Naast het inrichten en beheren van het monitoringssysteem, heeft het KAD opdracht gekregen voor het determineren van vliegen die door bewoners zijn gevangen.

Door deze determinaties is in 2019 de overlast veroorzakende soort vast kunnen worden gesteld en is daarmee van erg groot belang geweest voor de uitkomsten van het onderzoek.

Zodra het dit jaar kan, kunnen vliegen wederom worden aangeboden om te worden gedetermineerd door het KAD. Zo kan worden vastgesteld of de overlast veroorzakende soort nog steeds de kamervlieg betreft.

Gemeente Rotterdam

Als gemeente houden we contact met de betrokken partijen en de bewoners: houdt iedereen zich aan de afspraak en wat merken de bewoners van de aanpak?

Zoals het KAD al noemde, gaan zij onderzoeken hoe de situatie van vliegende insecten dit jaar is. Zo kunnen we vaststellen of de vliegenoverlast vermindert. Hiervoor komt KAD metingen doen op dezelfde locaties als vorig jaar.

Ook gaat het KAD vliegen determineren, net als vorig jaar. Door de coronamaatregelen is het nu niet mogelijk monsters aan te leveren. We informeren u hier later over.

In tegenstelling tot vorig jaar organiseren we in 2020 geen wekelijks spreekuur. De reden is dat er in 2019 heel beperkt gebruik van is gemaakt.

Bewonersbijeenkomst in november
Op 25 november 2020 organiseren we een bewonersbijeenkomst in de Huiskamer 2.0. Tijdens deze bijeenkomst worden de resultaten van de aanpak vliegenoverlast 2020 met u gedeeld. U ontvangt later dit jaar een uitnodiging.

Wat kunt u als bewoner doen?
Zodra het weer mogelijk is, verzoeken we u om monsters van vliegen in te leveren. Heeft u ondertussen overlast van vliegen of geuroverlast? Maakt u dan een melding bij DCMR.

Meer informatie
Kijk voor meer info op deze pagina, op de pagina Vliegen en op heijplaatonline.com. Heeft u vragen over deze nieuwsbrief? Mailt u dan naar Maljaerd den Hollander, wijkmanager: mj.denhollander@rotterdam.nl.

Meer informatie