Spring naar het artikel

Op verschillende plaatsen in Rotterdam is de bodem vervuild met lood. Dat is niet goed voor de gezondheid. Zeker niet voor jonge kinderen. Zij kunnen door buitenspelen in aanraking komen met lood in de bodem.

Contact met lood kan invloed hebben op het leervermogen van kinderen. Vooral voor jonge kinderen in de leeftijd van 0 tot 6 jaar kan lood schadelijk zijn.

De gemeente wil daarom zoveel mogelijk voorkomen dat kinderen in aanraking komen met lood. Kinderen moeten op een gezonde manier kunnen buitenspelen. Zo krijgen ze beweging en komen ze in contact met elkaar en met de natuur. De gemeente moedigt dat graag aan. Daarom vindt de gemeente Rotterdam het belangrijk om de vervuiling met lood aan te pakken. De gemeente werkt daar hard aan.

Er is de afgelopen jaren al veel gedaan om te voorkomen dat mensen lood binnenkrijgen. Lood is bijvoorbeeld uit verf en benzine gehaald. En in veel woningen zijn waterleidingen van lood weggehaald en vervangen. Een belangrijke stap is ook het aanpakken van de vervuiling die nog in de bodem zit.

Extra aandacht voor loodvervuiling

We weten al langer dat op verschillende plekken in Rotterdam lood in de bodem aanwezig is. Er is in Rotterdam veel onderzoek naar gedaan. En de bodem is op verschillende plekken aangepakt.

Sinds een paar jaar heeft de gemeente extra aandacht voor vervuiling door lood. De reden is dat kinderen lood gemakkelijker in hun lichaam opnemen dan eerst werd gedacht. Dat is pas sinds kort ontdekt (link naar onderzoek RIVM, 2014). Daarom gaat Rotterdam nu strenger om met loodvervuiling dan daarvoor.

Hoe komt het lood in de bodem?

Vroeger werd het afval uit huizen en werkplaatsen vaak in de directe omgeving weggegooid. In Nederland zijn de bodems van veel binnensteden opgehoogd met dat stadsafval en puin. Dat is ook in Rotterdam gebeurd. Het afval was vaak vervuild met stoffen zoals lood.

Daarnaast waren er vroeger in Rotterdam veel bedrijven die met lood werkten, verffabrieken bijvoorbeeld. Veel van die bedrijven zijn gestopt en gesloopt. Nu staan er huizen met tuinen en liggen er kinderspeelveldjes. Maar op sommige plekken is nog lood in de bodem aanwezig. Bovendien werd vroeger in de loodwit-industrie paardenmest gebruikt in het productieproces. De met lood vervuilde paardenmest werd vervolgens veel in tuinen en op akkers gebruikt als meststof. Zo is soms ook de grond in de omgeving van bedrijven vervuild met lood.

Hoe krijg ik lood binnen?

Er zijn verschillende manieren waarop mensen lood kunnen binnenkrijgen:

  • Buitenspelen op vervuilde grond
    Kinderen kunnen lood uit de bodem binnenkrijgen als zij vingers met grond in hun mond steken. De grond die ze in hun mond krijgen kunnen ze doorslikken. Als jonge kinderen tot een leeftijd van ongeveer 6 jaar te veel lood binnenkrijgen, kan dat van invloed zijn op hun leervermogen. De gemeente kijkt daarom op alle speelplekken in de openbare ruimte of er lood in de bodem zit. Ook in tuinen waar kinderen spelen kan lood in de bodem zitten. Daarom onderzoekt de gemeente ook tuinen bij woningen als de gemeente denkt dat er lood in de bodem zit.
  • Groente eten van vervuilde grond
    Onderzoek in tuinen is ook belangrijk omdat sommige mensen groenten verbouwen in hun tuin. Groenten die op vervuilde grond groeien, kunnen lood uit de bodem opnemen. Door het eten van zulke groente (uit eigen tuin), kunt u of uw kinderen lood binnenkrijgen. Dit hangt af van het soort groente en de hoeveelheid die ervan gegeten wordt.
  • Oude loden waterleidingen
    Vroeger werden waterleidingen vaak van lood gemaakt. In oude huizen met zo’n oude waterleiding kan daardoor lood in het drinkwater komen. In nieuwe woningen is de waterleiding niet van lood, maar bijvoorbeeld van koper, staal of kunststof. Soms zijn sommige onderdelen nog wel van lood. In het begin van het gebruik van nieuwe leidingen (de eerste drie maanden) kan daarom een beetje lood in het drinkwater komen. Adviezen hierover vindt u op deze site en op de websites van de GGD en het RIVM.
    Het beste kunt u de oude loden leidingen (laten) vervangen. Dit is de verantwoordelijkheid van de woningeigenaar. Tot die tijd kunt u de inname van lood beperken door de leidingen dagelijks door te spoelen. Voor baby’s en jonge kinderen tot ongeveer 6 jaar oud kunt u het beste flessenwater (mineraalwater) gebruiken als u loden waterleidingen heeft. Adviezen hierover vindt u op deze site en op de websites van de GGD en het RIVM.

Wanneer moet er iets gebeuren?

Als de hoeveelheid lood in de bodem in Nederland meer is dan 530 mg, spreken we van sterk met lood vervuilde grond. Het is dan nodig om bij bodemwerkzaamheden een melding te doen bij de gemeente Rotterdam. Een kleinere hoeveelheid kan wel van invloed zijn op de gezondheid van mensen. Dat blijkt uit een onderzoek uit 2014 van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) naar de effecten van lood in de bodem op mensen. Vooral voor kinderen tot zes jaar is er meer risico dan eerder werd gedacht. Het gaat dan om het binnenkrijgen van grond via de mond, bijvoorbeeld wanneer kinderen spelen op verontreinigde grond en vieze vingers in hun mond steken. Daarom is de landelijke GGD strenger. Die zegt: hoe minder lood, hoe beter. De gemeente Rotterdam vindt het ook belangrijk de gezondheid van de inwoners zo goed mogelijk te beschermen.

Onderzoek

De gemeente doet uitgebreid onderzoek om de vervuiling in kaart te brengen. Eerst is een lijst gemaakt van gebieden die misschien zijn vervuild en waar kinderen spelen, of waar mensen gewassen telen (stadslandbouw of moestuin). De lijst is gemaakt met behulp van heel veel verschillende oude en nieuwe gegevens. Bijvoorbeeld over bedrijven die allang geleden gesloopt zijn, maar vroeger met lood werkten. Of over het ophogen van de bodem met afval en puin. Ook zijn bijvoorbeeld luchtfoto’s gebruikt voor het maken van de lijst met verdachte gebieden.

Als er nog niet voldoende informatie was over de gebieden, zijn ze onderzocht. Zit er echt lood in de bodem? En om hoeveel lood gaat het? De gemeente heeft gekeken naar plekken die van iedereen zijn (zoals een parkje), én naar plekken die van mensen zelf zijn (zoals een eigen tuin).

  • (Veld)onderzoek
    Het (veld)onderzoek is gedaan door een gebied verder op te delen in kleinere stukken (vakken). Zo’n vak bestaat bijvoorbeeld uit tien huizen met een tuin, een speeltuintje en een parkje. Binnen een vak is op een paar plekken bodemonderzoek gedaan door in de grond te boren en wat grond weg te halen. In een laboratorium is deze grond daarna onderzocht.
  • Steekproef
    Door op een paar plekken in een klein gebied bodemonderzoek te doen (dus steekproefsgewijs) is het mogelijk een goed beeld te krijgen van de vervuiling. Het is dan niet nodig om in alle tuinen bodemonderzoek te doen. Het resultaat van het onderzoek kan dus zijn dat uw tuin in een gebied ligt waar veel vervuiling voorkomt. De inschatting kan dan zijn dat ook in uw tuin lood in de bodem zit, terwijl niet in uw tuin is geboord, maar bij uw buren wel. Meer over de manier waarop het onderzoek is uitgevoerd, leest u in de PDF hieronder.

Waar is de bodem vervuild met lood?

Op deze kaart vindt u informatie over bodemvervuiling. U kunt ook zien of de gemeente de bodem bij uw woning en in uw buurt heeft onderzocht. Wilt u meer informatie over uw tuin? Bel dan met de Bodemtelefoon: (010) 246 81 40 (op werkdagen van 10.00 - 12.00 uur).

Voorkom contact met lood

De gemeente en de GGD Rotterdam-Rijnmond geven adviezen en tips om contact met lood zoveel mogelijk te voorkomen. De adviezen zijn vooral voor ouders van (jonge) kinderen. Zij kunnen zelf eenvoudige maatregelen nemen om ervoor te zorgen dat hun kinderen minder met lood in contact komen. Hiermee kunnen ouders het gezondheidsrisico voor hun kinderen voor een groot deel beperken. Het is bijvoorbeeld belangrijk dat kinderen na het buitenspelen goed de handen wassen.

Grond

  • Buiten spelen – Leg gras of een schone laag grond op plekken waar kinderen spelen. En kies voor een zandbak met schoon zand. Eventueel kunt u ook tegels neerleggen. Het nadeel daarvan is echter dat u meer wateroverlast kunt krijgen bij heftige regen.
  • Handen wassen – Laat uw kinderen hun handen wassen na het buitenspelen. En doe dat zelf ook na tuinieren in eigen tuin en voor het eten.
  • Groente telen – Gebruik voor het telen van groenten plantenbakken met schone aarde.
  • Groente wassen – Spoel zelfgekweekte groenten en fruit grondig af.
  • Schoenen uit – Doe uw schoenen uit bij het naar binnen lopen.
  • Stofzuigen en dweilen – Zuig en dweil uw huis regelmatig. Vooral als u of uw kinderen met grond aan hun voeten binnenkomen.

Drinkwater

  • De meest effectieve manier om blootstelling aan lood te verminderen is het vervangen van loden waterleidingen. Als u zelf eigenaar bent, kunt u dat zelf laten doen. Als u een huurwoning heeft, kunt u de huiseigenaar vragen dit te doen, maar deze is niet verplicht om dit te doen.
  • Gebruik - als uw huis loden waterleidingen heeft - voor de bereiding van flesvoeding voor kinderen bron- of flessenwater in plaats van kraanwater. Let op: met filteren of koken verdwijnt het lood niet uit het water.
  • Ook voor jonge kinderen tot ongeveer zes jaar is het beter om bron- of flessenwater te gebruiken om de blootstelling aan lood zoveel mogelijk te verminderen.
  • Klaarmaken van eten en drinken – Gebruik koud kraanwater om eten klaar te maken of om warme dranken te maken. Warm kraanwater is niet goed om bijvoorbeeld thee of koffie te zetten. In warm water kunnen meer metalen zitten (dus ook lood) dan in koud water.
  • Het doorspoelen van leidingen kan de hoeveelheid lood in het water verlagen als het water een aantal uren stil heeft gestaan. Een garantie dat de hoeveelheid lood in het water voldoende is verlaagd, is er alleen niet. U kunt elke ochtend de kraan twee minuten laten lopen voordat u water gebruikt. Gebruik dit water niet om te drinken. U kunt er wel andere dingen mee doen, zoals douchen of schoonmaken. Zie de website van de GGD Rotterdam-Rijnmond voor meer informatie.
  • Doorspoelen nieuwe waterleiding – Heeft u nieuwe waterleidingen? Laat dan de eerste drie maanden elke ochtend de kraan twee minuten lopen. Gebruik dit water niet om te drinken. U kunt er wel andere dingen mee doen.
  • Doorspoelen nieuwe kranen – Heeft u nieuwe kranen? Laat het water dan de eerste drie maanden elke ochtend tien seconden lopen. Gebruik dit water niet om te drinken.

Vislood

In Nederland wordt door 20.000 tot 50.000 sportvissers zelf vislood gegoten. Deze thuisgieters gieten circa 400.000 kilo vislood per jaar. Bij dit gieten komt een grote hoeveelheid looddamp vrij, deze looddamp slaat neer in de ruimte waar gegoten wordt, in de directe omgeving van de gieterij of verder in de buurt als er afzuiging wordt gebruikt. Het wordt afgeraden om thuis zelf lood te smelten.

Wat gaat de gemeente doen?

Het onderzoek heeft duidelijk gemaakt waar de bodem is vervuild met lood. De gemeente wil eerst de meest vervuilde plekken aanpakken waar kinderen spelen. De gemeente maakt nu een plan. Daarin staat welke plekken de gemeente precies gaat aanpakken en hoe de gemeente dat gaat doen. In de loop van 2018 is dat plan klaar. Dan kan de gemeente u meer vertellen over de maatregelen en wat u daarvan gaat merken.

Wat zijn oplossingen voor loodvervuiling in de bodem?

Er zijn verschillende maatregelen om te voorkomen dat inwoners met een vervuilde bodem in aanraking komen. Voorbeelden van maatregelen zijn:

  • afgraven van vervuilde grond en vervanging door schone grond
  • afdekken van vervuilde grond met bijvoorbeeld tegels of (kunst)gras
  • geven van informatie en tips aan inwoners over het verminderen en voorkomen van contact met vervuilde grond.

Wie gaat het betalen?

Het aanpakken van de vervuilde bodem is veel werk en duur. Het kost zoveel geld omdat het gaat om veel plekken in Rotterdam en omdat de gemeente het goed aan wil pakken.De gemeente Rotterdam kan het niet alleen betalen. Daarom zijn er afspraken gemaakt met het Rijk om mee te betalen in de kosten. Er is geld om een deel van de vervuilde plekken aan te pakken, maar niet allemaal. Over de plekken die overblijven moeten nog afspraken gemaakt worden met het Rijk. Daarnaast wordt in 2018 meer bekend over hoe de aanpak van particuliere terreinen betaald moet worden.

  • Onderzoek
    Het onderzoek dat de gemeente doet op particulier terrein (een eigen tuin bijvoorbeeld), is op vrijwillige basis. U bent dus niet verplicht om mee te werken. Het onderzoek wordt steekproefsgewijs uitgevoerd. Het is niet nodig om in elke tuin bodemonderzoek te doen om een conclusie te kunnen trekken over een gebied. In de loop van 2018 zijn alle resultaten van het onderzoek verwerkt.
  • Resultaten
    Het onderzoek naar lood maakt duidelijk of de kwaliteit van de bodem in uw tuin voldoende, matig of onvoldoende is. De uitkomsten van het onderzoek door de gemeente zijn voor iedereen toegankelijk.
  • Kosten
    Afhankelijk van de hoeveelheid lood in de bodem, kan het nodig zijn de grond schoon te maken. De dienst Stadsontwikkeling is bezig de resultaten van het huidige onderzoek, samen met resultaten uit het verleden én de historie van gebieden te verwerken tot een verwachting voor een groter gebied. Het doel is om alle gebieden waar de kwaliteit voor lood onvoldoende is, in 2018 in kaart te hebben. Als van een gebied duidelijk is wat de verwachting voor de kwaliteit voor lood in de bodem is, wordt dit op de kaart op deze website verwerkt. Aan de hand van deze resultaten stelt de gemeente een plan van aanpak op. De dienst Stadsontwikkeling van de gemeente Rotterdam werkt hierbij samen met de DCMR Milieudienst Rijnmond en de GGD Rotterdam-Rijnmond.
  • Huurders
    Als u eigenaar bent van een of meerdere panden en u verhuurt deze panden, dan ontvangen zowel u als uw huurders informatie over het onderzoek. Zowel u als uw huurders worden op de hoogte gesteld van de resultaten van het onderzoek. Uw huurders ontvangen de folder ‘Let op lood’. U ontvangt deze folder ook. U kunt deze folder bijvoorbeeld gebruiken om eventuele nieuwe huurders te informeren.
  • Funderingsproblemen
    Als u eigenaar bent van een of meerdere panden waarvan de fundering problemen heeft, is er misschien funderingsherstel nodig. Op de pagina funderingsloket vindt u meer informatie over de aanpak van funderingsproblemen. Voor funderingsonderzoek en funderingsherstel schakelen huiseigenaren meestal een aannemer in. Omdat een aannemer vaker met verontreinigde grond in contact komt dan bewoners, moeten aannemers soms beschermingsmaatregelen treffen om veilig en gezond te kunnen werken. Ook kan de afvoer van vervuilde grond duurder zijn dan de afvoer van schone grond. De aannemer zal bij het uitvoeren van het onderzoek of de herstelwerkzaamheden vragen naar de kwaliteit van de bodem. Bij het opvragen van offertes bij aannemers kunt u onderstaande checklist gebruiken. Dan weet u vooraf wat de kosten zullen zijn.
  • Wateroverlast
    Het klimaat verandert en daarom is het aanpassen van Rotterdam aan klimaatverandering, nodig. We verwachten hele natte maar ook hele droge tijden en als het regent kan er plots heel veel water vallen. Dat kan het riool niet allemaal tegelijk aan en daarom willen we water tijdelijk vasthouden en bergen daar waar het valt. Tegelijk zakt onze stad en komt het maaiveld steeds dichter bij de grondwaterstand waardoor we bij neerslag eerder wateroverlast ervaren. Een 2e reden om op zoek te gaan naar een klimaatadaptieve tuin waarin water tijdelijk kan worden vastgehouden zodat het minder overlast veroorzaakt en het water langzaam kan infiltreren. Mocht u grond moeten ontgraven /afvoeren gebruik dan deze ruimte door het gat op te vullen met bijvoorbeeld kratjes of grind om zodoende wateroverlast tegen te gaan.
    Inspiratie nodig? Kijk op watersensitiverotterdam.nl of waterloket

Veelgestelde vragen

  • Hoe komt lood in de bodem van Rotterdam?
    In Rotterdam stonden vroeger veel bedrijven die met lood werkten. Op sommige plekken is de bodem door de bedrijvigheid vervuild met lood. Bovendien werd vroeger in de loodwit-industrie paardenmest gebruikt in het productieproces. De met lood vervuilde paardenmest werd vervolgens veel in tuinen en op akkers gebruikt als meststof. Zo is soms ook de grond in de omgeving van bedrijven vervuild met lood. Ook zit in de Rotterdamse bodem veel puin. Bijvoorbeeld uit de oorlog. Ook hierin kan lood zitten.
  • Zijn er nog andere stoffen dan lood die de bodem vervuild kunnen hebben?
    Ja, dat kan. Informatie over de bodemkwaliteit vindt u op de website van DMCR. Hier ziet u of er bij uw woning een bodemonderzoek is gedaan. Niet over elk stukje grond is informatie beschikbaar. Wilt u meer weten? Neem dan contact op met de Bodemtelefoon (010) 246 81 40 (van maandag t/m vrijdag van 10.00 - 12.00 uur) of mail naar bodeminformatie@dcmr.nl.
  • Waarom wordt er nu zoveel aandacht besteed aan lood in de bodem? De gemeente weet toch al heel lang dat er lood in de bodem zit?
    Sinds een paar jaar heeft de gemeente extra aandacht voor vervuiling door lood. Dat is niet voor niets. Mensen nemen lood namelijk gemakkelijker op in hun lichaam dan eerst werd gedacht. Dat is pas sinds kort ontdekt door het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Daarom gaat Rotterdam nu strenger om met loodvervuiling dan vroeger. Het onderzoek van het RIVM is te vinden op de website van het RIVM.
  • Waarom is lood ongezond?
    Lood heeft een effect op de ontwikkeling van de hersenen. Vooral voor jonge kinderen tot ongeveer 6 jaar is te veel lood daarom ongezond. Hun hersenen zijn nog volop in ontwikkeling. Door te veel lood kunnen kinderen moeite krijgen met leren. Dit blijkt uit onderzoeken waarbij veel kinderen zijn onderzocht. Het is niet mogelijk om het effect van lood op het leervermogen van één kind te meten. Oudere kinderen en volwassenen krijgen bij een bodemvervuiling met lood niet zo snel te veel lood binnen. Zij lopen daarom meestal geen gezondheidsrisico.
  • Hoe kom je met lood in aanraking?
    Kinderen kunnen lood uit de bodem binnenkrijgen als ze bijvoorbeeld vieze vingers waar grond aan zit, in hun mond steken. De grond die ze zo in hun mond krijgen kunnen ze doorslikken. Groenten die op vervuilde grond groeien, nemen lood op. Als u zulke groente (uit eigen tuin) eet kunt u lood binnenkrijgen. In oude huizen kan lood in het drinkwater komen door oude loden waterleidingen in de woning.
  • Kunnen mijn kinderen veilig spelen in de tuin als daar lood in de bodem zit?
    Buitenspelen is goed voor kinderen. De gemeente wil hen dan ook stimuleren om zo veel mogelijk buiten te spelen. Om te voorkomen dat kinderen lood binnenkrijgen, heeft de GGD gebruiksadviezen opgesteld. Daarbij kunt u denken aan handen wassen na het buitenspelen, aanleggen van gras of tegels op plaatsen waar de kinderen spelen en schoenen uitdoen bij het naar binnen lopen. Alle adviezen vindt onderaan dit tekstblok. Als u de gebruiksadviezen opvolgt, kunnen de kinderen veilig spelen in de tuin. Wanneer het niet bekend is of de bodem in uw tuin vervuild is met lood, kunt u uit voorzorg de gebruiksadviezen opvolgen.
  • Wat moet ik doen als ik oude loden drinkwaterleidingen in mijn huis heb?
    Het beste kunt u de oude loden leidingen vervangen. Dit is niet de verantwoordelijkheid van de gemeente, maar van de woningeigenaar. Zolang dat niet is gebeurd, laat u elke ochtend de kraan twee minuten lopen voordat u water gebruikt. Meer informatie hierover vindt u op de webpagina van de GGD Rotterdam-Rijnmond: ggdrotterdamrijnmond.nl/lood.
  • Ik eet al jaren groenten en fruit uit de tuin. Loop ik nu een risico?
    Dat is voor elke situatie anders. Het hangt af van welke groenten en fruit u eet en hoe vaak. Voor specifieke vragen over lood en gezondheid kunt u bellen met de GGD Rotterdam-Rijnmond (010) 433 98 94.
  • Wanneer loop ik risico? Na jaren? Na maanden?
    Jonge kinderen tot ongeveer 6 jaar zijn de belangrijkste risicogroep. Kinderen ouder dan 6 jaar en volwassenen lopen meestal weinig risico om via vervuilde grond te veel lood binnen te krijgen. Een kortdurend contact van een jong kind met bodemvervuiling met lood (minder dan een paar weken) heeft nauwelijks of geen nadelig gezondheidseffect. Een langer durend contact van een jong kind met bodemvervuiling met lood (meer dan een paar weken) kan mogelijk wel leiden tot een nadelig effect op het leervermogen. Voor vragen over uw specifieke situatie kunt u contact opnemen met de GGD Rotterdam-Rijnmond: (010) 433 98 94.
  • Hoe kom ik erachter waar lood in de bodem zit?
    Op deze kaart vindt u informatie over bodemvervuiling met lood. U kunt ook op de kaart zien of de gemeente de bodem bij uw woning en in uw buurt heeft onderzocht. Niet van elk stukje grond is echter informatie. Wilt u meer informatie over uw tuin, bel dan met de Bodemtelefoon: (010) 246 81 40 (van 10.00 - 12.00 uur).
  • Welke plekken zijn onderzocht?
    Locaties met een gevoelig gebruik zijn onderzocht. Hieronder vallen locaties waar kinderen kunnen spelen en gewasteelt plaatsvindt. Openbaar groen, locaties die verhard zijn en locaties waar geen gevoelig gebruik plaatsvindt, zijn niet onderzocht.
  • Ik heb een brief gehad dat er onderzoek in mijn tuin uitgevoerd zal worden, maar heb nog steeds niemand gezien.
    De brieven zijn bedoeld om alle bewoners van de wijk te informeren. De onderzoeken worden steekproefsgewijs uitgevoerd. Daarom is het mogelijk dat er geen onderzoek in uw tuin is uitgevoerd, maar bijvoorbeeld in een tuin in de buurt.
  • Wanneer zijn de onderzoeken gereed?
    Momenteel zijn alle resultaten van individuele tuinen bekend. Deze personen hebben al bericht ontvangen van de kwaliteit van de tuin. De dienst Stadsontwikkeling is bezig deze resultaten, samen met resultaten uit het verleden én de historie van gebieden te verwerken tot een verwachting voor een groter gebied.
    Het doel is om alle gebieden waar de kwaliteit voor lood onvoldoende is, in 2018 in kaart te hebben. Als van een gebied duidelijk is wat de verwachting voor de kwaliteit voor lood in de bodem is, wordt dit op deze kaart verwerkt. De dienst Stadsontwikkeling van de gemeente Rotterdam werkt hierbij samen met de DCMR Milieudienst Rijnmond en de GGD Rotterdam-Rijnmond.
  • Wanneer is de bodem gesaneerd?
    Zolang niet duidelijk is op hoeveel locaties de kwaliteit voor lood onvoldoende is, is de gemeente zeer terughoudend met het nemen van maatregelen. Alleen de meest urgente gevallen worden direct aangepakt. Wanneer de kwaliteit voor lood onvoldoende is en de bodem is niet gesaneerd, dan adviseert de gemeente om de onderstaande gebruiksadviezen op te volgen.
    Als u niet zeker bent of er bodemverontreiniging met lood is, dan kunt u voor de zekerheid de adviezen opvolgen.
    Als u wilt weten of er al bodemonderzoek is uitgevoerd, anders dan het lopende onderzoek naar lood, dan bezoekt u de website dcmr.gisinternet.nl.
  • Wanneer krijg ik de uitslag van het onderzoek?
    Het onderzoek wordt voor de gehele gemeente Rotterdam uitgevoerd en er worden heel veel gegevens verzameld. De gegevens worden in samenhang bestudeerd. In de loop van 2018 zijn de resultaten hiervan bekend. De manier waarop de resultaten zullen worden bekend gemaakt, is nog niet vastgesteld. Daar wordt nog aan gewerkt. Resultaten van individuele tuinen zijn reeds per brief aan de betrokken bewoners en eigenaren gestuurd.
  • Als mijn tuin verontreinigd blijkt te zijn, wat zijn dan de gevolgen?
    Als de kwaliteit voor lood van uw tuin matig of onvoldoende is, kunt u het beste de gebruiksadviezen in onderstaande folder van de GGD opvolgen. Daarbij kunt u denken aan handen wassen na het buitenspelen, aanleggen van gras of tegels op plaatsen waar de kinderen spelen en schoenen uitdoen bij het naar binnen lopen. Als u de gebruiksadviezen opvolgt, kunnen de kinderen veilig spelen in de tuin. Als nog niet bekend is of er bodemverontreiniging met lood is, dan kunt u voor de zekerheid het gebruiksadvies van de GGD opvolgen.
  • Mijn tuin is compleet bestraat, zijn de resultaten van dit onderzoek dan wel relevant?
    Door de bestrating zijn de contactmogelijkheden met lood vrijwel uitgesloten. Omdat bewoners tegels of klinkers in de tuin makkelijk kunnen aanbrengen of verwijderen, biedt een bestrating geen duurzame bescherming.
  • Mijn tuin is opgehoogd met grond (zelf gedaan), zijn de resultaten van dit onderzoek dan wel relevant?
    Dit onderzoek geeft de gemiddelde kwaliteit voor lood in een gebied weer. Het kan zijn dat de kwaliteit voor lood plaatselijk anders is dan het gemiddelde in de buurt. Als uw tuin is opgehoogd, zijn de resultaten van het onderzoek niet meer relevant. Indien u geen gegevens heeft over de kwaliteit van de opgebrachte grond, raden wij u echter wel aan de gebruiksadviezen op te volgen. Ook als het Rotterdamse onderzoek uitwijst dat de kwaliteit voor lood matig of onvoldoende is, raden wij u aan de gebruiksadviezen op te volgen. Het is immers niet bekend of de aangebrachte grond alle contactmogelijkheden met de grond eronder heeft weggenomen.
  • Hoe kan je een uitspraak doen over mijn tuin terwijl er geen boring is gezet?
    Dit onderzoek geeft de gemiddelde kwaliteit voor lood in een gebied weer, op basis van steekproeven in de hele buurt. We kijken hiervoor naar alle analyses die in de buurt beschikbaar zijn, zowel in dit onderzoek als in onderzoeken uit het verleden. De concentratie in een tuin kan dus afwijken van het gemiddelde. Zowel hoger als lager.
  • Kan mijn huis minder waard worden als er lood in de bodem zit?
    Er zijn geen aanwijzingen dat bodemverontreiniging tot significante waardevermindering van terreinen leidt. Er is geen regeling die de waardevermindering van een perceel of terrein compenseert. Als de (aantoonbare) veroorzaker van de verontreiniging nog te achterhalen is, kunt u proberen om eventuele waardevermindering van uw bezit te verhalen.
    Als u uw huis niet verkocht krijgt door een verontreiniging, kan de gemeente uw huis kopen. Hier zijn wel strikte voorwaarden aan verbonden, zoals de aankoopdatum van het huis. Deze datum bepaalt of u van de verontreiniging op de hoogte had kunnen zijn op het moment dat u het huis kocht. Voor specifieke vragen hierover kunt u bellen met de Bodemtelefoon van de DCMR Milieudienst Rijnmond ((010) 246 81 40).
  • Hoe is een nieuwe koper op de hoogte van de aanwezige verontreiniging?
    De verkopende partij heeft de plicht alle informatie over bodemverontreiniging waarover hij of zij beschikt aan de kopende partij te overleggen. De resultaten van dit onderzoek worden in de loop van 2018 vastgelegd op de kaart op deze website. In het verleden uitgevoerde bodemonderzoeken, anders dan het lopende onderzoek naar lood, kunt u vinden op DCMR Milieudienst Rijnmond.
  • Wat als ik iets wil bouwen? Of een kelder onder mijn huis aanleggen?
    Als u iets wilt bouwen waarbij u in de grond gaat graven, is het belangrijk dat u en/of uw aannemer weet wat de kwaliteit van de bodem is. Het zijn dat er een melding moet worden gedaan bij de gemeente. Dat is afhankelijk van hoe veel grond er wordt ontgraven en hoe vervuild de grond is. Meer informatie hierover vindt u op DCMR Milieudienst Rijnmond: .
    Omdat een aannemer vaker met verontreinigde grond in contact komt dan bewoners, moeten aannemers soms beschermingsmaatregelen treffen om veilig en gezond te kunnen werken. Ook kan de afvoer van vervuilde grond duurder zijn dan de afvoer van schone grond. De aannemer zal bij het uitvoeren van het onderzoek of de herstelwerkzaamheden vragen naar de kwaliteit van de bodem. Bij het opvragen van offertes bij aannemers kunt u onderstaande checklist gebruiken. Dan weet u vooraf wat de kosten zullen zijn.
  • Wat als ik funderingsproblemen heb?
    Als u eigenaar bent van een of meerdere panden waarvan de fundering problemen heeft, is er misschien funderingsherstel nodig. Op funderingsloket vindt u meer informatie over de aanpak van funderingsproblemen.
    Voor funderingsonderzoek en funderingsherstel schakelen huiseigenaren meestal een aannemer in. Omdat een aannemer vaker met verontreinigde grond in contact komt dan bewoners, moeten aannemers soms beschermingsmaatregelen treffen om veilig en gezond te kunnen werken. Ook kan de afvoer van vervuilde grond duurder zijn dan de afvoer van schone grond. De aannemer zal bij het uitvoeren van het onderzoek of de herstelwerkzaamheden vragen naar de kwaliteit van de bodem. Bij het opvragen van offertes bij aannemers kunt u onderstaande checklist gebruiken. Dan weet u vooraf wat de kosten zullen zijn.
  • Welke stappen gaat Rotterdam nu nemen?
    Momenteel zijn alle resultaten van individuele tuinen bekend. Deze personen hebben al bericht ontvangen van de kwaliteit van de tuin. De dienst Stadsontwikkeling is bezig deze resultaten, samen met resultaten uit het verleden én de historie van gebieden te verwerken tot een verwachting voor een groter gebied.
    Het doel is om alle gebieden waar de kwaliteit voor lood onvoldoende is, in 2018 in kaart te hebben. Als van een gebied duidelijk is wat de verwachting voor de kwaliteit voor lood in de bodem is, wordt dit op deze kaart verwerkt. Aan de hand van deze resultaten stelt de gemeente een plan van aanpak op. De dienst Stadsontwikkeling van de gemeente Rotterdam werkt hierbij samen met de DCMR Milieudienst Rijnmond en de GGD Rotterdam-Rijnmond.
  • Moet ik zelf kosten gaan maken om de eventuele verontreiniging te saneren?
    Bent u huurder: eventuele kosten komen ten laste van de eigenaar of de gemeente.
    Bent u eigenaar en bewoner: omdat de veroorzaker van de verontreiniging niet meer kan worden aangesproken bent u als eigenaar in beginsel verantwoordelijk voor het ongedaan maken van risico’s van bodemverontreiniging. De gemeente Rotterdam is bij de aanpak van bodemverontreiniging echter terughoudend met de inzet van juridische middelen tegen particuliere eigenaar/bewoners. De kosten van bodemsanering worden in de regel gedragen door de gemeente. Als bodemsanering leidt tot een hogere prijs bij verkoop van de woning kan de gemeente hier aanspraak op maken.
    Bent u eigenaar maar niet de bewoner: omdat de veroorzaker van de verontreiniging niet meer kan worden aangesproken bent u als eigenaar in beginsel verantwoordelijk voor het ongedaan maken van risico’s van bodemverontreiniging. Als de gemeente Rotterdam initiatiefnemer is van bodemsanering kan de gemeente in sommige gevallen aanspraak maken op eventuele ongerechtvaardigde verrijking.
    Mocht u vragen hebben over uw specifieke situatie, dan kunt u contact opnemen met de heer Taams van de DCMR via e-mail of telefoon (010) 246 81 87.
  • Wat als ik zelf wil saneren?
    Het staat iedereen vrij als eigenaar zijn of haar tuin te laten saneren door een erkend bedrijf. Dit bedrijf kan ook zorgen voor de rapportages zodat na sanering de tuin als gesaneerd kan worden geregistreerd bij het Kadaster.

Meer informatie

Vragen over het project Lood: (010) 489 30 00 of via e-mail.
Vragen over gezondheid: GGD Rotterdam-Rijnmond (010) 433 98 94 en op GGD.
Vragen over bodemvervuiling (anders dan het lopende onderzoek naar lood): de Bodemtelefoon (010) 246 81 40 (10.00 - 12.00 uur).

Op DCMR vindt u meer informatie over bodemvervuiling.