Toen Indonesië in 1945 de onafhankelijkheid uitriep, brak een gewelddadige periode aan. Nederland stuurde ruim 120.000 militairen naar de kolonie. Ongeveer 4.500 Nederlanders kwamen om, tegenover zo’n 100.000 Indonesiërs. Het geweld leidde tot een enorme uittocht: meer dan 300.000 Nederlanders, Indische Nederlanders en Indo-Chinezen vertrokken naar Nederland.&nbsp;Velen van hen kwamen aan op de Lloydkade in Rotterdam. Hier stond het hoofdkantoor van de Koninklijke Rotterdamsche Lloyd. Sinds 1883 vervoerde deze rederij duizenden mensen van en naar Nederlands-Indië. Een overtocht duurde wel 6 weken.

<h2>Molukkers en Nederland</h2>Een bijzondere groep binnen deze migratie waren de Molukkers. De Molukken (Maluku) is een eilandengroep in het oosten van Indonesië. Generaties lang hadden Molukse mannen gediend in het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger (KNIL). Tijdens de onafhankelijkheidsoorlog van Indonesië (1945-1949) vochten veel Molukse mannen mee aan Nederlandse zijde – in de hoop dat Maluku ook zelfstandig zou worden, los van Indonesië. Zij riepen in 1950 dan ook de Republiek der Zuid-Molukken&nbsp;(Republik Maluku Selatan, RMS) uit.Maar toen Indonesië in december 1949 officieel onafhankelijk werd, bezette het Indonesische leger de Zuid-Molukken in 1950. De veiligheid van veel Molukkers kon niet langer gegarandeerd worden door Nederland. Indonesië zag de Molukkers als handlangers van de voormalige kolonisator. Daarom verscheepte Nederland in 1951 ruim 4.000 Molukse militairen en hun gezinsleden naar Nederland. In totaal vertrokken zo’n 12.500 Molukkers op 12 schepen naar Nederland - waarvan de eerste 8 aankwamen in Rotterdam.

<h2>Een koude ontvangst&nbsp;</h2>Het eerste schip, de Kota Inten, meerde op 21 maart 1951 aan de Lloydkade. De honderden Molukkers die van boord kwamen werden verwelkomd met muziek en toespraken – maar ook met een gure wind en natte sneeuw. In de maanden hierna meerden nog 7 schepen met Molukkers aan op de Lloydkade. 4 schepen gingen naar de Javakade in Amsterdam.Hoewel de Molukkers warm werden onthaald, voelden velen zich al snel in de steek gelaten door een kille overheid. De militairen kregen hun ontslagbrief - vaak een simpel papiertje zonder naam. Ze waren nu ver van huis, zonder inkomen en stateloos. Gezinnen werden door het land verspreid over ‘woonoorden’, waaronder voormalige kampen als Westerbork en Vught.&nbsp;<h2>Barakkenkamp</h2>Ook in de regio Rotterdam werden Molukkers opgevangen. In 1958 werd Woonoord IJsseloord bij Capelle aan den IJssel geopend, compleet met kerk, school en badhuis. Maar feitelijk was het niet meer dan een houten barakkenkamp. De omstandigheden waren sober en het vooruitzicht op terugkeer naar de Molukken werd met de dag kleiner.&nbsp;In 1972 verhuisden veel gezinnen naar de nieuwe Molukse buurt in Capelle Oostgaarde. Ook in Krimpen en Ridderkerk kwamen Molukse wijken.

Generaties Molukkers zijn inmiddels opgegroeid in Nederland. De belofte van een onafhankelijke republiek werd nooit ingelost. En Nederland heeft nooit excuses aangeboden voor hoe de eerste generatie Molukkers, die in 1951 huis en haard achterliet, werd behandeld. Zij krijgt nu eindelijk erkenning en een eervolle herdenkplek. Een nieuwe generatie Molukkers heeft zich de afgelopen jaren namelijk ingezet voor een landelijk herdenkingsmonument op de Lloydkade: Ulu Kora.<h2>Ulu Kora</h2>Ulu Kora&nbsp;betekent letterlijk 'de voorsteven van een kora-kora' – een traditionele boot van de Molukken. Het monument heeft dan ook de vorm van zo’n boot.De Lloydkade is voor veel Molukkers heilige grond: het is de plek waar hun voorouders 75 jaar geleden voor het eerst voet aan wal zetten - vol hoop, onzekerheid en vaak teleurstelling. Ulu Kora is dan ook een nationaal monument en een herdenkingsplek in één. Een eerbetoon aan de eerste generatie Molukkers in Nederland.&nbsp;Maar ook voor volgende generaties en voor iedereen die dit verhaal wil leren kennen en begrijpenOp zondag 21 juni wordt het onthuld in het bijzijn van burgemeester Schouten en premier Jetten. Lees meer over het monument op de website <a href="https://ulukora.nl/">ulukora.nl</a>.

Zondag 21 juni is een bijzondere dag in Rotterdam. Dan wordt het Nationaal monument voor Molukkers onthuld op de Lloydkade. Deze plek heeft een speciale betekenis voor de Molukse gemeenschap vanwege de lange, gedeelde geschiedenis.

Molukkers op de Lloydkade: een gedeelde geschiedenis

Delen via