Ga naar de hoofdinhoud

Leestijd: 4 min

Meeuwen

De kleine mantelmeeuw is de stadsvogel van Rotterdam. Meeuwen zijn kustvogels die veel voorkomen in onze stad. In het havengebied bevinden zich van een aantal soorten de grootste kolonies van Europa. Het zijn beschermde dieren vanuit de Wet natuurbescherming en Europese Vogelrichtlijn.

Kleine Mantelmeeuwen broeden steeds vaker in de stad, op daken. Vooral in de broedperiode (eind augustus tot en met maart) kan dat overlast veroorzaken. Door de beschermde status is het lastig om overlast goed tegen te gaan. Als bewoner kunt u wel zelf iets doen aan meeuwenoverlast. U vindt onderaan op deze pagina een aantal tips.

Broeden in de stad

Het aantal broedende meeuwen in steden wordt groter. Vroeger broedden meeuwen vooral langs de kust. Nu maken zij hun nest steeds vaker in havens, industriegebieden en op daken in de stad. Meeuwen komen ieder voorjaar terug naar hun geboorteplek. Omdat ze flinke afstanden afleggen, eten ze vaak op andere plekken dan waar ze broeden.

Omdat meeuwen beschermd zijn, is het verboden om de eieren van meeuwen te rapen, ze uit het nest te nemen, te beschadigen of te vernielen. U mag ook geen meeuwennesten verwijderen of de meeuwen met opzet verontrusten.

Kleine mantelmeeuw

Wist u dat de kleine mantelmeeuw de officiële stadsvogel van Rotterdam is? Rotterdammers kozen deze vogel tijdens de stadsvogelverkiezing in 2021. En stiekem past het ook best goed, zo’n brutale vogel als Rotterdams symbool.

Een kleine mantelmeeuw op een bolder aan de Lloydkade, met op de achtergrond zicht op de Nieuwe Maas.
Stadsvogel van Rotterdam, de kleine mantelmeeuw. Foto: Joep Boute

Door de havens heeft Rotterdam het grootste aantal meeuwen van Europa. Zoals de kleine mantelmeeuw: de 'Larus fuscus'. U herkent deze meeuw aan de donkergrijze vleugels en gele poten. Hij lijkt erg op de zilvermeeuw, maar die heeft lichtgrijze vleugels en roze poten. Ook deze meeuw komt veel voor in Rotterdam. Het zijn volgens de Wet natuurbescherming en Europese Vogelrichtlijn beschermde dieren.

In 2021 organiseerde De Havenloods samen met de gemeente en Vogelklas Karel Schot een stadsvogelverkiezing. Alle Rotterdammers konden de officiële stadsvogel kiezen. Duizenden mensen reageerden op deze oproep. Het werd de kleine mantelmeeuw.

Aan de kust

Kleine mantelmeeuwen leven in de natuur vooral aan de kust. Ze broeden in de duinen, op het strand en op andere terreinen aan zee. In Rotterdam is dat het havengebied met de Maasvlakte.

Maar steeds meer kleine mantelmeeuwen broeden in de stad. Oorzaken daarvoor zijn:

  • Meeuwen hebben steeds minder plek om te broeden. Dat komt door uitbreiding van bedrijventerreinen.
  • Er is minder voedsel, zoals op open vuilnisbelten.
  • In het havengebied zijn vossen komen wonen. Meeuwen broeden op de grond. Een vos kan ze gemakkelijk pakken.

Meeuwen passen zich erg goed aan in de stad. Ze broeden op platte daken. Dat is veilig, want er zijn geen roofdieren. En in de buurt van mensen is altijd wel eten te vinden.

Slim en brutaal

Meeuwen zijn slim en brutaal. Onderzoekers zagen zelfs dat de meeuwen letten op wat mensen doen. Ze weten bijvoorbeeld precies wanneer vuilnis wordt opgehaald. Of waar een terras vol etende mensen is. Op de markt of voor de snackbar zijn al veel patatjes mayo uit handen gegrist. Dat kan grappig zijn, maar ook lastig. Toch maakt juist deze  slimheid de kleine mantelmeeuw tot zo’n succesvolle stadsvogel.

Gedrag aanpassen

Door ons gedrag aan te passen kunnen we ervoor zorgen dat de stad minder aantrekkelijk is voor meeuwen. Maar dan moeten we ook zorgen voor genoeg natuurlijke leefgebieden. De meeuw is als roofdier belangrijk in de natuur. En de kleine mantelmeeuw verdient een plek als officiële stadsvogel van Rotterdam.

Tips bij meeuwenoverlast

Pas uw dak aan wanneer u een nest op uw dak heeft

Meeuwen houden van een plek waar het nest minstens aan één kant beschut ligt. Populaire nestplekken voor meeuwen zijn: op een dakraam, op een dakkapel, op een plat dak (van grind), tegen een lichtkoepel, tegen de dakrand of achter een schoorsteen. U kunt uw dak op de volgende manieren aanpassen zodat meeuwen er niet gaan broeden:

  • Plaats pinnen of duivenprikkers.
  • Span metalen draden evenwijdig aan elkaar over de hele lengte van het dak. Laat tussen elke draad ongeveer 25 centimeter ruimte.
  • Plaats netten. Een net met een maaswijdte van 75 millimeter is het meest geschikt.
  • Haal potentieel nestmateriaal zoals takjes en mos weg van uw dak. 
    Doe dit op tijd en buiten het broedseizoen van eind augustus tot en met maart.

Voorkom zwerfvuil

Bied afval op de juiste manier aan en zet geen vuilniszakken naast de afvalcontainers. Gooi geen afval of voedselresten op straat.

Voer meeuwen niet

Geef meeuwen en andere dieren geen eten. Meeuwen hebben het extra voer niet nodig en het trekt mogelijk ongewenste dieren zoals ratten aan. Voeren kan leiden tot geluidsoverlast en agressief gedrag van de meeuwen. 

Voederverbod
Vanaf 1 juli 2022 geldt een voederverbod voor de gehele stad. 
Overtreders kunnen beboet worden. Overtreders lopen het risico op een boete van € 100, exclusief € 9 administratiekosten.