Spring naar het artikel

Social Impact Bonds (SIB) is een innovatief financieel instrument. Rotterdam gebruikt het om gezamenlijk maatschappelijke vraagstukken aan te pakken. De laatste jaren trekt het instrument SIB wereldwijd veel belangstelling.

Rotterdam heeft in 2014 samen met de Start Foundation, de ABN AMRO en de Buzinezzclub de eerste Nederlandse SIB gelanceerd. In september 2015 is de tweede SIB erbij gekomen: Werkplaats Rotterdam Zuid. Initiatiefnemers hiervan zijn AM&P Groep, Deloitte, gemeente Rotterdam, Social Impact Finance en FondsDBL.

Beide SIBs draaien rond het thema werkgelegenheid. Doel is om de komende jaren het instrument SIB in Rotterdam verder vorm te geven. Tegelijk willen we verkennen of we ook op andere sociaal-maatschappelijke thema’s SIBs kunnen samenstellen.

De SIB is een innovatief financieel instrument om maatschappelijke vraagstukken aan te pakken. Vooraf maken de partijen op gelijkwaardige voet afspraken over de realiseren maatschappelijke opbrengsten en de financiële beloning bij succes.

Een SIB constructie is opgebouwd uit een aantal partijen:

  • een overheid
  • een sociaal ondernemer
  • investeerder(s)
  • een beoordelaar (assessor)
  • eventueel een intermediair.

Door deze combinatie van partijen kan een sociaal ondernemer een innovatieve maatschappelijke interventie uitvoeren. De investeerder stelt vooraf de benodigde financiering voor de interventie beschikbaar. Bij een bewezen besparing betaalt de overheid het geïnvesteerde bedrag terug. Met eventueel een rendement uit de gerealiseerde besparing. De resultaten worden gemeten door een onafhankelijke beoordelaar.

  • Vernieuwen: stad en overheid aan elkaar verbinden
    Maatschappelijke vraagstukken in de stad op een nieuwe manier met elkaar aanpakken waarbij initiatieven uit de stad een kans krijgen.
  • Risico ligt in de markt
    De overheid betaalt de investeerder terug als de SIB succesvol is. Dat is wanneer de beoogde maatschappelijke opbrengsten behaald zijn en er daadwerkelijk een besparing bij de overheid is gerealiseerd. Omdat het risico in de markt ligt, betaalt de overheid bij een bewezen besparing een rendement uit aan de investeerder.
  • Win-winsituatie
    Een succesvolle interventie heeft effect op de samenleving. Het is het succes van de ondernemer en levert een rendement op voor de investeerder.

Een SIB moet aan een aantal randvoorwaarden voldoen:

  • het gaat om een kwalitatief goed voorstel, waarin de te realiseren maatschappelijke opbrengst voorop staat
  • er is een concrete, aantoonbare besparing  te behalen met de geboden interventie
  • de programma’s en projecten zijn bedoeld om werkloosheid te voorkomen
  • het verband tussen de genomen maatregelen ter voorkoming en de behaalde resultaten is aan te tonen

De 'Beslisboom SIB' beschrijft in zeven stappen of een voorstel interessant is voor een SIB.

De eerste twee SIBs in Rotterdam zijn gesloten rond het thema werkloosheid. Bij Werkplaats Rotterdam Zuid (WRZ) krijgen werkzoekenden met een grote afstand tot de arbeidsmarkt direct een contract aangeboden.

Zij worden binnen de Werkplaats ondergebracht bij één van deelnemende bedrijven. De kandidaten kunnen hun talenten inzetten en wennen aan een nieuwe werkomgeving. En ze krijgen de ruimte om zich op positieve manier te ontwikkelen. De werkgevers van de Werkplaats kunnen nieuwe werknemers beoordelen op toekomstig arbeidspotentieel. Onderdeel van de aanpak is de meester-gezel-leerling-systematiek. Die geeft ervaren medewerkers en leidinggevende de kans hun ervaring en kennis over te dragen op nieuwe medewerkers. Op deze manier verwachten we dat de werkzoekende sneller een passende baan vinden. Hierdoor maken ze minder lang aanspraak op een uitkering.

Buzinezzclub

De Buzinezzclub begeleidt Rotterdamse werkloze jongeren zonder startkwalificatie naar het starten van een eigen onderneming, werk of school. De Buzinezzclub gaat samen met de jongeren aan de slag om te ontdekken waar hun passie ligt. Daarnaast  maakt ze deze jongeren onderdeel van een ecosysteem van coaches, adviseurs en potentiële werkgevers. Eerst is er een intensief traject van zes maanden met onder andere een stage, persoonlijke coaching en groepstraining. Daarna volgt er nog een jaar waarin de jongeren worden begeleid. Ook hier verwachten we dat door deze interventie er minder lang gebruik gemaakt gaat worden van een uitkering.

Naast het thema werkloosheid ziet gemeente Rotterdam ook kansen voor SIBs op andere gebieden. Bijvoorbeeld multiprobleemgezinnen, jeugdproblematiek, ex-gedetineerden, vroegtijdig schoolverlaters en duurzaamheidsoplossingen. Daarnaast staat het initiatiefnemers uiteraard vrij om met andere suggesties te komen.

Meer informatie over de gemeentelijke beleidsprioriteiten? Lees het collegeprogramma:

Mogelijk heeft u een initiatief voor de stad dat zich leent voor een SIB. Vul dan het formulier SIB van gemeente Rotterdam in. Met deze gegevens bepaalt de gemeente of het initiatief zich leent voor een SIB. Als dat zo is nodigt de gemeente u uit voor een intakegesprek.

Meer informatie

Voor vragen, toelichting en projectvoorstellen kunt u contact opnemen met Hiske van den Broek, telefoon 06 - 20 34 05 08.