Begeleiden ex-gedetineerden
Gepubliceerd op: 30-07-2020
Geprint op: 13-08-2020
https://www.rotterdam.nl/nieuws/begeleiden-ex-gedetineerd/
Spring naar het artikel

Ongeveer 40 procent van de circa 2000 Rotterdamse gedetineerden heeft een licht verstandelijke beperking (LVB). Zonder begeleiding lopen zij na detentie het risico (opnieuw) in de criminaliteit of de dak- en thuislozenopvang te belanden.

Met een screening komen zij sneller in beeld, waardoor nieuwe problemen worden voorkomen. Manasse Roos is een van de specialisten van de gemeente die gevangenen bezoekt en onderzoekt of er sprake is van LVB. ‘Wij ondersteunen hen met de nazorg en de re-integratie zodra ze vrijkomen’, zegt hij. Roos bezoekt gevangenen in de hele regio.

Beïnvloedbaar

‘Het gaat om mensen die vastzitten voor allerlei vergrijpen: winkeldiefstallen, niet betalen van boetes, huiselijk geweld, fraude, wapenbezit, zedenzaken en geweldszaken zoals overvallen en straatroven. Ze zijn soms heel gemakkelijk beïnvloedbaar. Criminelen zetten hen bijvoorbeeld in om fraude te plegen of om op de uitkijk te staan bij inbraken. Mensen met LVB kunnen veel minder goed afwegingen maken wat goed of fout is. Zij kunnen dus sneller in de problemen komen.’ 

Testen

Het valt niet altijd mee om direct vast te stellen of iemand een lager IQ heeft. Daarvoor neemt een zogenoemde casemanager van de gevangenis een test af. ‘Een screeningsinstrument geeft een score die ons vertelt of er mogelijk sprake is van LVB.’ Als dat zo blijkt te zijn, zorgt Roos dat de begeleiding op gang komt. ‘Daarbij focussen we ons op allerlei hulpvragen, zoals inkomen, huisvesting, schulden of het bezit van een legitimatiebewijs. En wat kan iemand zelf doen en waarvoor is ondersteuning nodig? Wij zorgen ervoor dat ze met de juiste hulpinstanties in contact komen. Als er iets niet goed gaat, sturen we bij.’

Onmacht

Roos ziet van dichtbij hoe moeilijk het is om weer een bestaan op te bouwen. ‘Ex-gedetineerden weten niet altijd hoe dingen werken, hebben geen goede baan of mooi huis dat op hen wacht. Er zijn soms veel problemen waar ze tegenaan lopen. Dat demotiveert heel erg. En het helpt niet als je bijvoorbeeld uit onmacht geen controle hebt over impulsen als agressie.'

Roos zag geregeld jongens terugkeren in de gevangenis. ‘Je maakt een plan als iemand vrijkomt, maar dan kunnen onverwachte dingen gebeuren, iemand raakt uit beeld en opeens zie je hem weer lopen in de gevangenis.’

Er is steeds meer aandacht voor het probleem. ‘En dat juich ik alleen maar toe. Iemand verdient zijn straf, maar met de juiste begeleiding en nazorg kunnen we zorgen dat het niet nog een keer gebeurt.’

\