rotterdam worldportworldcity

In Rotterdam en omgeving hebben al lang geleden mensen gewoond. Deze oudste periode wordt de prehistorie genoemd, de tijd waarin nog geen geschreven bronnen bestonden.

Oude Steentijd: de vroegste bewoners
Ruim 250.000 jaar geleden zetten mensen voor het eerst stappen in wat nu Nederland is. Na deze ‘vroege’ mensen kwamen de Neanderthalers. De sporen en gereedschappen die zij achterlieten, liggen in West-Nederland verborgen onder metersdikke lagen van zand, klei en veen. De Neanderthalers stierven 35.000 jaar geleden uit en maakten plaats voor de ‘moderne’ mens, onze directe voorouders.

Midden-Steentijd: kampen van jagers en vissers
Na de laatste ijstijd, rond 9000 voor Christus, stijgt de zeespiegel. In West-Nederland ontstaan waterrijke gebieden, met volop voedsel voor de jagers en vissers die hier toen leefden. Ze trokken in groepjes rond en maakten door het jaar heen op verschillende plekken een kamp. Dat waren tijdelijke woonplekken, waarvoor ze in West-Nederland vooral de hogere rivierduinen (donken) uitkozen.

Nieuwe Steentijd: de eerste boeren
De eerste boeren verschenen rond 5300 voor Christus in ons land. Het waren ‘nieuwkomers’, die gingen wonen op de vruchtbare grond in Zuid-Nederland. Ze bouwden boerderijen van hout, hielden vee, legden akkers aan, maakten aardewerk en gebruikten stenen bijlen. De bewoners in onze streek namen langzamerhand de gebruiken over van de nieuwe boeren, maar daarnaast bleven ze ook jagen en vissen.

In dezelfde tijd dat in Drenthe de hunebedden werden gebouwd, woonden in onze streek mensen in de duinen en op de kwelders bij de kust, en op de oeverwallen langs de geulen. Het waren hoge, droge plekken in de buurt van water: ideale woonplaatsen voor de beginnende boeren in deze streek, die een heel eigen manier van leven hadden. Hun sporen zijn voor het eerst ontdekt in Spijkenisse en Vlaardingen en archeologen noemen ze daarom de mensen van de 'Vlaardingencultuur’.

Bronstijd: boeren in een natter landschap
Ook in de Bronstijd (vanaf 2000 voor Christus) woonden er boeren rond de monding van de Maas. Voor het eerst maken en gebruiken mensen nu voorwerpen van metaal (brons). De boerderijen stonden in de duingebieden langs de kust op de kwelders, en ook langs rivieren en geulen, zoals bij Barendrecht. Alleen kwam daar aan de bewoning snel een eind; waarschijnlijk was het landschap er te nat voor het boerenbestaan. Er was veen gaan groeien en er ontstonden steeds meer moerassen.

IJzertijd: echte boerenbedrijven
Vanaf 800 voor Christus wonen er steeds meer mensen in onze regio. Delen van de moerassen vielen droog doordat er vanuit zee geulen en kreken doorheen liepen. Zo gauw het kon, trokken de mensen het drogere land in.

Ze bouwden hun boerderijen op de hoger gelegen plekken. De boerderijen waren soms wel 25 meter lang en er stond dan ook minimaal 24 stuks vee in. Vooral koeien waren populair.

Op de menukaart stonden ook hazelnoten, bramen, wilde appels, gerst, gierst en lijnzaad, brood en vis. Ook vinden we sieraden van glas, metaal en barnsteen, die soms door handel uit verre streken waren gehaald.

Lees meer over vindplaatsen en vondsten uit de Rotterdamse Prehistorie in:

Rotterdam Maasvlakte: jacht -en visgerei van 10 000 jaar oud

Jagers en verzamelaars onder Rotterdam Centraal

Rotterdam Beverwaard: 9000 jaar geleden begraven onder de Tramremise

zie ook

Bureau Oudheidkundig Onderzoek

Vondsten en vindplaatsen